{"id":27,"date":"2020-11-16T00:35:18","date_gmt":"2020-11-15T21:35:18","guid":{"rendered":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/?page_id=27"},"modified":"2022-09-14T01:02:14","modified_gmt":"2022-09-13T22:02:14","slug":"pirmas","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/","title":{"rendered":"pirmas"},"content":{"rendered":"<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"27\" class=\"elementor elementor-27\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-inner\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-section-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-5a3049da elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"5a3049da\" data-element_type=\"section\" id=\"sk1\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-38db85d\" data-id=\"38db85d\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d09f9e2 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"d09f9e2\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"1200\" height=\"686\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319.jpg 1200w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-300x172.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-1024x585.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-768x439.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-16x9.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-150x85.jpg 150w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/titulsiena20190319-600x343.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1200px) 100vw, 1200px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-2dd5365b\" data-id=\"2dd5365b\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-45e56fa3 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"45e56fa3\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">1. DOM \u010cIURLIONISA W WILNIE<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-43e1a80 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"43e1a80\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-43e1a80{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f718452 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"f718452\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-f718452{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7a7504f elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"7a7504f\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-7a7504f{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2990a1a elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"2990a1a\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-4\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-01.mp3?_=4\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-01.mp3?_=4\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-01.ogg?_=4\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-01.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-01.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f663a52 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"f663a52\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-f663a52{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-4a06832\" data-id=\"4a06832\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1ff2e61 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1ff2e61\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Muzeum Dom \u010ciurlionisa istnieje w tym samym domu, w kt\u00f3rym jesieni\u0105 1907 roku \u2013 po tym, jak postanowi\u0142 zamieszka\u0107 w Wilnie \u2013 pok\u00f3j wynaj\u0105\u0142 Mikalojus Konstantinas \u010ciurlionis.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ce734b0 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"ce734b0\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;01-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-e4a0545 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"e4a0545\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-95eac54\" data-id=\"95eac54\" data-element_type=\"column\" id=\"01-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-91fefa0 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"91fefa0\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Anga\u017cuj\u0105c si\u0119 w litewski ruch kulturalny, \u010ciurlionis \u2013 kt\u00f3ry by\u0142 ju\u017c dojrza\u0142ym i uznanym malarzem i kompozytorem oraz artyst\u0105 postrzegaj\u0105cym \u015bwiat w bardzo unikalny spos\u00f3b \u2013 wyra\u017anie pokaza\u0142, \u017ce przynale\u017cy do tej kategorii tw\u00f3rc\u00f3w, kt\u00f3rzy wierz\u0105, \u017ce sztuka mo\u017ce zmieni\u0107 \u015bwiat oraz \u017ce stanowisko tw\u00f3rcy w codziennym \u017cyciu i jego uczestnictwo w procesach tworzenia wsp\u00f3lnoty s\u0105 nie mniej wa\u017cne ni\u017c jego artystyczne d\u0105\u017cenia i wyraz tw\u00f3rczej osobowo\u015bci. W okresie, w kt\u00f3rym mieszka\u0142 w tym domu, \u010ciurlionis kierowa\u0142 litewskim ch\u00f3rem, uczy\u0142 ch\u0119tnych muzyki, organizowa\u0142 wystawy i koncerty, aktywnie anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w litewsk\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturaln\u0105 i tym samym tworzy\u0142 i rozwija\u0142 wizj\u0119 tw\u00f3rczej i duchowej przysz\u0142o\u015bci Litwy.<\/p><p>W organizowanych przez nas zaj\u0119ciach edukacyjnych, w kt\u00f3rych wyj\u0105tkowo wa\u017cne s\u0105 aspekty tw\u00f3rczego wychowania oraz idea \u0142\u0105czenia r\u00f3\u017cnych ga\u0142\u0119zi sztuki, uczestnicz\u0105 zar\u00f3wno dzieci przed wiekiem szkolnym, jak i s\u0142uchacze uniwersytetu trzeciego wieku. Cz\u0119stymi go\u015b\u0107mi w tym domu s\u0105 m\u0142ode talenty \u015bwiata muzyki i malarstwa, stawiaj\u0105ce tu swoje pierwsze kroki na drodze kariery. Wystawy, kt\u00f3re mo\u017cna tutaj zobaczy\u0107, realizuj\u0105 dwa kierunki. Na jednych z nich prezentujemy otoczenie \u010ciurlionisa, a inne przedstawiaj\u0105 poszukiwania artystyczne, kt\u00f3re zosta\u0142y zainspirowane przez dziedzictwo artystyczne tego malarza. Organizowane tu wieczory koncertowe r\u00f3wnie\u017c s\u0105 \u015bci\u015ble \u0142\u0105czone ze spu\u015bcizn\u0105 \u010ciurlionisa i jego d\u0105\u017ceniem do postrzegania muzyki jako \u017cywej, ci\u0105gle zmieniaj\u0105cej si\u0119 formy tw\u00f3rczo\u015bci, przekazuj\u0105cej wa\u017cne duchowe intuicje.<\/p><p>Ten ideowy aspekt zwi\u0105zk\u00f3w z dziedzictwm \u010ciurlionisa jest wyj\u0105tkowo aktualny podczas organizowanych przez nas wydarze\u0144 kulturalnych \u2013 prezentacji ksi\u0105\u017cek, projekcji film\u00f3w czy dyskusji tematycznych. Przygotowywane przez nas wycieczki poznawcze po Wilnie zapoznaj\u0105 ich uczestnik\u00f3w z tymi miejscami, w kt\u00f3rych \u010ciurlionis robi\u0142 pr\u00f3by i koncertowa\u0142 z litewskim ch\u00f3rem, gdzie odbywa\u0142y si\u0119 wystawy jego prac malarskich oraz gdzie razem z Sofij\u0105 Kymantait\u0117 i innymi uczestnikami litewskiego ruchu kulturalnego tworzy\u0142 podstawy kultury i pa\u0144stwowo\u015bci przysz\u0142ej Litwy. Dla tych, kt\u00f3rzy chc\u0105 indywidualnie spacerowa\u0107 po miejscach w Wilnie zwi\u0105zanych z \u010ciurlionisem, stworzyli\u015bmy interaktywn\u0105 aplikacj\u0119 mobiln\u0105 \u201e\u010ciurlionis w Wilnie\u201d.<\/p><p>Dom \u010ciurlionisa \u015bci\u015ble wsp\u00f3\u0142pracuje z projektem \u201eNarodowy Szlak \u010ciurlionisa\u201d, kt\u00f3ry rozwija znajomo\u015b\u0107 osobowo\u015bci i \u017cycia \u010ciurlionisa na ca\u0142ej Litwie. W dzia\u0142alno\u015bci tego projektu odgrywamy wa\u017cn\u0105 rol\u0119 lidera, tworz\u0105c programy kulturalne.<\/p><p>Pracownicy Domu \u010ciurlionisa d\u0105\u017c\u0105 r\u00f3wnie\u017c do tego, aby imi\u0119 malarza i kompozytora by\u0142o jak najszerzej znane na ca\u0142ym \u015bwiecie, dlatego organizowane s\u0105 tutaj konferencje i inne mi\u0119dzynarodowe sympozja, wystawy w\u0119drowne i koncerty oraz realizowane projekty tw\u00f3rcze, w kt\u00f3rych podstawowe miejsce zajmuj\u0105 interpretacje temat\u00f3w tw\u00f3rczo\u015bci \u010ciurlionisa dokonywane przez artyst\u00f3w zagranicznych.<\/p><p>Poprzez swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 Dom \u010ciurlionisa zaprasza go\u015bci s\u0142owami tw\u00f3rcy:<\/p><p>\u201eChod\u017a ze mn\u0105, przyjacielu, je\u015bli chcesz. Spiesz\u0119 do tego kraju, a po drodze opowiem Ci bardzo ciekawe rzeczy\u201d.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-f0b7002 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"f0b7002\" data-element_type=\"section\" id=\"sk2\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-64054d7\" data-id=\"64054d7\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-637b14a elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"637b14a\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"589\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ.jpg 1000w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ-300x177.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ-768x452.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ-16x9.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Skelbimas-VZ-600x353.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-8aeaee7\" data-id=\"8aeaee7\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f878fa4 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f878fa4\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">2. POK\u00d3J \u010cIURLIONISA W OCZACH WSP\u00d3\u0141CZESNYCH MALARZA<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2cd5a6f elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"2cd5a6f\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-2cd5a6f{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ee5d083 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"ee5d083\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-ee5d083{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9c922c0 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"9c922c0\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-9c922c0{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a2ac4a0 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"a2ac4a0\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-9\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-02.mp3?_=9\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-02.mp3?_=9\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-02.ogg?_=9\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-02.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-02.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d102053 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"d102053\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-d102053{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-4d05866\" data-id=\"4d05866\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4553372 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4553372\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>\u201eK. \u010ciurlianis, uko\u0144czywszy konserwatoria w Warszawie i Lipsku, zamieszka\u0142 w Wilnie i uczy gry na fortepianie oraz teorii muzyki. Jego adres to ul. Andriejewskaja 11, m. 6\u201d. Takie og\u0142oszenie na pocz\u0105tku 1908 roku wydrukowano w litewskiej gazecie \u201eVilniaus \u017einios\u201d.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e55cf37 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"e55cf37\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;02-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-7383547 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"7383547\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-e90a831\" data-id=\"e90a831\" data-element_type=\"column\" id=\"02-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-319008a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"319008a\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Informowa\u0142o ono, \u017ce \u010ciurlionis nie odwiedza Wilna, ale w nim zamieszka\u0142. Jego osiedlenie si\u0119 w mie\u015bcie sta\u0142o si\u0119 bardzo wa\u017cnym wydarzeniem dla ca\u0142ego rodz\u0105cego si\u0119 ruchu litewskiego. Wszystkie ciekawskie oczy zwr\u00f3ci\u0142y si\u0119 ku temu arty\u015bcie i kompozytorowi, kt\u00f3ry ju\u017c w\u00f3wczas cieszy\u0142 si\u0119 mi\u0119dzynarodowym uznaniem i najwy\u017cszym wykszta\u0142ceniem spo\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w ruchu litewskiego. Jakie wra\u017cenie wywiera\u0142a wtedy posta\u0107 i tw\u00f3rczo\u015b\u0107 \u010ciurlionisa? Jak nowi przyjaciele kompozytora wspominali jego pok\u00f3j na ulicy obecnie zwanej Savi\u010diaus?<\/p><figure id=\"attachment_1060\" aria-describedby=\"caption-attachment-1060\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1060 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-300x220.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"220\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-300x220.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-1024x751.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-768x563.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka-600x440.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/I-LDP-interjeras-T.-Chodzka.jpg 1100w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1060\" class=\"wp-caption-text\">Lietuvi\u0173 dail\u0117s parodos interjeras, T. Chodzka<\/figcaption><\/figure><p>Pisarka Ona El\u017ebieta Pleiryt\u0117-Puidien\u0117, pseudonim Vaidilut\u0117, tak opisa\u0142a w swoim dzienniku pojawienie si\u0119 \u010ciurlionisa w Wilnie, gdy przygotowywa\u0142 on pierwsz\u0105 wystaw\u0119 artyst\u00f3w litewskich w pa\u0142acu Petrasa Vilei\u0161isa: \u201eObrazy \u010ciurlionisa s\u0105 niezwyk\u0142e. Trudno nawet opowiedzie\u0107, czym s\u0105 te jego obrazy... Odwiedzi\u0142am wiele europejskich muze\u00f3w, ale niczego podobnego jeszcze nie zdarzy\u0142o mi si\u0119 widzie\u0107. [\u2026] Niezwyk\u0142y jest te\u017c sam \u010ciurlionis \u2013 to jeden z tych ludzi, kt\u00f3rzy przyci\u0105gaj\u0105 spojrzenia wszystkich ludzi i zmuszaj\u0105 do tego, aby ich zauwa\u017cy\u0107, ale jednocze\u015bnie kr\u0119puj\u0105 swoj\u0105 wyj\u0105tkow\u0105, g\u0142\u0119bok\u0105 konstrukcj\u0105. \u015aredniego wieku i wzrostu, o wyra\u017anym, nawet ostro zakre\u015blony profilu; raczej nie\u0142adny i ponury. Ale wielkie, g\u0142\u0119boko spogl\u0105daj\u0105ce oczy, spokojny, lecz wyra\u017any cie\u0144 smutku i niezwyk\u0142a inteligencja wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 go spo\u015br\u00f3d wszystkich innych\u201d.<\/p><p>Malarz Lew Antokolski, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej pomo\u017ce \u010ciurlionisowi zaprezentowa\u0107 si\u0119 w Sankt Petersburgu, tak wspomina swoje odwiedziny w jego wile\u0144skim domu: \u201ePami\u0119tam pewien jesienny wiecz\u00f3r, gdy odwiedzi\u0142em jego male\u0144ki pokoik na ulicy Andriejewskiej, w kt\u00f3rym nie by\u0142o nic poza pianinem, stosem r\u0119kopis\u00f3w z nutami i suchymi jesiennymi ga\u0142\u0105zkami zawieszonymi na \u015bcianach.\u201d. Antokolski komentowa\u0142: \u201eBy\u0142 tam sam jak palec, ze swoimi genialnymi pomys\u0142ami, d\u017awi\u0119ki jego muzyki zadziwia\u0142y swoj\u0105 poruszaj\u0105c\u0105 rzewno\u015bci\u0105, jak czarne, ostre skrzyd\u0142a, kt\u00f3re przecinaj\u0105 powietrze na jego obrazie T\u0119sknota\u201d .<\/p><p>Kompozytor Juozas Tallat-Kelp\u0161a w swoich wspomnieniach dodaje wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w o pokoju \u010ciurlionisa. Na podstawie jego opowiadania mo\u017cemy sobie wyobrazi\u0107, jak wygl\u0105da\u0142 ten pok\u00f3j: \u201eZaproszony przez niego, nast\u0119pnego dnia poszed\u0142em go odwiedzi\u0107. Pok\u00f3j by\u0142 niski ale przestronny. Sta\u0142o w nim w\u0105skie \u017celazne \u0142\u00f3\u017cko, a obok niego niewielki stolik i taboret. Przy drugiej \u015bcianie postawiono pianino firmy Lippenberg. O swoim pianinie \u010ciurlionis lubi\u0142 mawia\u0107, \u017ce jest bardzo dobre, poniewa\u017c ma siln\u0105 konstrukcj\u0119 i by\u0142o tanie \u2013 kosztowa\u0142o zaledwie 350 rubli. Nad pianinem na \u015bcianie przybito ga\u0142\u0105zk\u0119 sosny. Nad \u0142\u00f3\u017ckiem wisia\u0142a druga. Jeszcze kilka sto\u0142k\u00f3w i walizka, w kt\u00f3rej by\u0142 ca\u0142y jego dobytek \u2013 r\u0119kopisy; na pianinie garstka nut, na oknie aparat fotograficzny. Ot, i ca\u0142e umeblowanie pokoju\u201d.<\/p><figure id=\"attachment_1059\" aria-describedby=\"caption-attachment-1059\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1059 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-300x111.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"111\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-300x111.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-1024x380.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-768x285.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-16x6.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908-600x222.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/h1.-MKC-vinjete-1908.jpg 1400w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1059\" class=\"wp-caption-text\">M. K. \u010ciurlionis. Vinjet\u0117, 1908<\/figcaption><\/figure><p>\u010ciurlionis swoim przyjacio\u0142om z ruchu litewskiego cz\u0119sto wydawa\u0142 si\u0119 tajemniczy i niezrozumia\u0142y, a ze wzgl\u0119du na s\u0142ab\u0105 znajomo\u015b\u0107 j\u0119zyka litewskiego r\u00f3wnie\u017c zamkni\u0119ty i nieco niedost\u0119pny, ale r\u00f3wnie\u017c w magiczny spos\u00f3b poci\u0105gaj\u0105cy i intryguj\u0105cy poprzez niezwyk\u0142y \u015bwiat swojego ducha. Ka\u017cdy dokonany przez jego wsp\u00f3\u0142ideowc\u00f3w opis wybuch\u00f3w talentu artysty \u015bwiadczy nie tylko o niezwyk\u0142ym szacunku, jakim obdarzano go ju\u017c wtedy, ale r\u00f3wnie\u017c wci\u0105\u017c na nowo ods\u0142ania przed nami fakt, jak wyj\u0105tkowa osobowo\u015b\u0107 mieszka\u0142a w tym pokoiku w latach 1907-1908. Pisarz Liudas Gira sta\u0142 si\u0119 \u015bwiadkiem  jednego z takich wybuch\u00f3w talentu. W swoich wspomnieniach uwieczni\u0142 on atmosfer\u0119 tw\u00f3rcz\u0105 unosz\u0105c\u0105 si\u0119 pokoju: \u201eZasta\u0142em go przy fortepianie, gdy natchnion\u0105 r\u0119k\u0105, jakby zaczerpn\u0105wszy mocy piorun\u00f3w od staro\u017cytnego Perk\u016bnasa, wybija\u0142 na klawiszach fortepianu swoje duchowe sny i pr\u00f3bowa\u0142 zakl\u0105\u0107 w tonach swoj\u0105 nieobj\u0119t\u0105 t\u0119sknot\u0119. Improwizowa\u0142. Poprosi\u0142em, aby nie przerywa\u0142 pie\u015bni swojej duszy. I mia\u0142em jedn\u0105 jedyn\u0105 okazj\u0119, aby pos\u0142ucha\u0107, jak geniusz w natchnionym nastroju tworzy sam dla siebie. By\u0142a to pot\u0119\u017cna, godna Beethovena improwizacja. Oszala\u0142e akordy rodzi\u0142y si\u0119 i znika\u0142y, natychmiast zast\u0119powane przez inne, jeszcze bardziej oszala\u0142e, jeszcze pi\u0119kniejsze... Tony ko\u0142ysa\u0142y si\u0119 niczym morze miotane silnym wiatrem. Fortepian to p\u0142aka\u0142 i lamentowa\u0142, jak staruszka z Dzukii, \u017ca\u0142o\u015bnie op\u0142akuj\u0105ca swojego jedynego syna zakopywanego pod kopczykiem bia\u0142ego piasku, to za\u015b dudni\u0142 grzmotami i piorunami, jakby wszyscy staro\u017cytni bogowie zeszli si\u0119 tu, aby m\u015bci\u0107 si\u0119 za obraz\u0119 ich czci, albo jakby czarownice, zleciawszy si\u0119 o p\u00f3\u0142nocy do sosnowego lasu gdzie\u015b w Dzukii, pod sosn\u0119 wisielca, zaczyna\u0142y sw\u00f3j sejmik... Sko\u0144czy\u0142 i zacz\u0105\u0142 nast\u0119pn\u0105. Jego r\u0119ce jak b\u0142yskawice wybija\u0142y akordy z ca\u0142ej klawiatury, to majorowe, to minorowe tony rodz\u0105c. Ko\u0142ysa\u0142y si\u0119 melodie w piano i forte jak wiatr bujaj\u0105cy wierzcho\u0142kami dzukijskich sosen, nadchodz\u0105c z wolna, z oddali i nagle wstrz\u0105saj\u0105c wielkim poszumem ca\u0142y las... I w tym poszumie ton\u00f3w da\u0142o si\u0119 s\u0142ysze\u0107 \u2013 z pocz\u0105tku rzadko, potem coraz cz\u0119\u015bciej \u2013 nasze rzewne, pot\u0119\u017cne dzwony... A tak zapada\u0142y w serce, \u017ce zdawa\u0142o si\u0119, \u017ce to w nim te dzwony grzmi\u0105 i dr\u017c\u0105\u201d.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-7a9ca93 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"7a9ca93\" data-element_type=\"section\" id=\"sk3\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-07931ae\" data-id=\"07931ae\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-aca85ea elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"aca85ea\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"650\" height=\"418\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCdruskEskizas.jpeg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCdruskEskizas.jpeg 650w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCdruskEskizas-300x193.jpeg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCdruskEskizas-16x10.jpeg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCdruskEskizas-600x386.jpeg 600w\" sizes=\"(max-width: 650px) 100vw, 650px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-0ac5167\" data-id=\"0ac5167\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a667157 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a667157\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">3. DRUSKIENIKI. DUCHOWY DOM<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-dd6be66 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"dd6be66\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-dd6be66{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-059699c elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"059699c\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-059699c{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-ef9c1bc elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"ef9c1bc\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-ef9c1bc{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a6ef0dd elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"a6ef0dd\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-14\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-03.mp3?_=14\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-03.mp3?_=14\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-03.ogg?_=14\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-03.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-03.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0b17347 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"0b17347\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-0b17347{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-f38bf3d\" data-id=\"f38bf3d\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-41ebc51 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"41ebc51\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Podr\u00f3\u017c duchowa \u010ciurlionisa rozpoczyna si\u0119 w Druskienikach. Miasto dzieci\u0144stwa malarza, otaczaj\u0105cy go, leniwie p\u0142yn\u0105cy Niemen, stare lasy sosnowe, mokrad\u0142a z unosz\u0105cymi si\u0119 nad nimi podaniami i ba\u015bniami, pie\u015bni litewskie rozbrzmiewaj\u0105ce w\u015br\u00f3d spokojnie faluj\u0105cych p\u00f3l, dochodz\u0105cy z oddali d\u017awi\u0119k dzwonu wiejskiego ko\u015bci\u00f3\u0142ka, g\u0142osy ptak\u00f3w i szmer wiatru p\u00f3\u017aniej splot\u0105 si\u0119 magiczny, wype\u0142niony symbolami i metaforami unikalny \u015bwiat obraz\u00f3w i d\u017awi\u0119k\u00f3w \u010ciurlionisa.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-630411f elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"630411f\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;03-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4678cd9 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"4678cd9\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-0b300f2\" data-id=\"0b300f2\" data-element_type=\"column\" id=\"03-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-fd66f3c elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"fd66f3c\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Wspomnienia z dzieci\u0144stwa oraz emocjonalne przywi\u0105zanie do rodziny i otoczenia zawsze niczym magnes przyci\u0105ga\u0142y artyst\u0119 do domu. Zawsze, nawet w najmroczniejszych chwilach \u017cycia by\u0142y dla niego \u017ar\u00f3d\u0142em \u015bwiat\u0142a i harmonii: \u201eCzuj\u0119 si\u0119 \u015bwietnie, bo tylko co wsta\u0142em od fortepianu. Graj\u0105c rozmaite druskienickie kompozycje, \u0142azi\u0142em my\u015bl\u0105 po drodze porzeczowej, po naszym ogrodzie zasadzonym kartoflami i agrestem, po zielonym placu ko\u015bcielnym, przez kt\u00f3ry, bywa\u0142o, Bo\u0142tu\u0107 sunie powoli, zataczaj\u0105c p\u00f3\u0142kole praw\u0105 nog\u0105. Przypomnia\u0142a si\u0119 i staruszka \u0142\u00f3dka nasza, z kt\u00f3rej wiecznie trzeba wylewa\u0107 wod\u0119. Ilu tragikomedyj by\u0142a ona \u015bwiadkiem!\u201d (list M. K. \u010ciurlionisa do Piotra Markiewicza z 19 VI 1902) pisa\u0142 \u010ciurlionis do przyjaciela Piotra Markiewicza ze studi\u00f3w w Lipsku.<\/p><figure id=\"attachment_1055\" aria-describedby=\"caption-attachment-1055\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1055 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-300x224.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"224\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-300x224.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-1024x766.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-768x574.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909-600x449.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/f.-MKC-teveliai.-1909.jpg 1300w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1055\" class=\"wp-caption-text\">Adel\u0117 ir Konstantinas \u010ciurlioniai, 1911<\/figcaption><\/figure><p>Dlatego gdziekolwiek \u010ciurlionis mieszka\u0142 \u2013 w Warszawie, Lipsku, Wilnie czy Sankt Petersburgu \u2013 do Druskienik wraca\u0142 przy ka\u017cdej nadarzaj\u0105cej si\u0119 okazji. Wyczekiwa\u0142 tych okazji i mo\u017cliwo\u015bci z wielk\u0105 t\u0119sknot\u0105 oraz entuzjazmem i my\u015bla\u0142 o nich z sercem pe\u0142nym rado\u015bci: \u201eJu\u017c 3ci miesi\u0105c jestem tu, jeszcze 7 pozosta\u0142o, to du\u017co wprawdzie, a potem... ech! z jakim apetytem pojad\u0119 do Druskienik, a\u017c py\u0142 b\u0119dzie kurzy\u0142 si\u0119!\u201d (Lipsk, 17 grudnia 1901 roku) \u2013 to linijki z listu do mamy, Adel\u0117 \u010ciurlionien\u0117, kt\u00f3r\u0105 z najstarszym synem \u0142\u0105czy\u0142a wyj\u0105tkowa emocjonalna wi\u0119\u017a. M\u0142odsze rodze\u0144stwo \u2013 bracia (Povilas, Stasys, Petras i Jonas) i siostry (Marija, Juz\u0117, Valerija i Jadvyga) \u2013 r\u00f3wnie\u017c ca\u0142y czas do\u015bwiadcza\u0142o troski i wsparcia najstarszego brata: w listach z Warszawy i Lipska ci\u0105gle wypytywa\u0142 o ich nauk\u0119 i \u017cycie, a kiedy wraca\u0142 z Warszawy dla wszystkich zaczyna\u0142 si\u0119 czas szcz\u0119\u015bliwych gier i rado\u015bci. Mo\u017ce dlatego wszyscy bracia i siostry uczyli si\u0119 gry na pianinie, a w p\u00f3\u017aniejszych latach ca\u0142\u0105 grup\u0105 razem z bratem wybierali si\u0119 na plenery malarskie i rysunkowe nad brzegi Niemna i rzeczki Rotniczanki, a czasem nawet odbywali wycieczki z noclegiem do doliny Rajgrodu.<\/p><figure id=\"attachment_1054\" aria-describedby=\"caption-attachment-1054\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1054 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima-300x201.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"201\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima-300x201.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima-768x515.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima-600x402.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/g3-1-sheima.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1054\" class=\"wp-caption-text\">Fotografia rodzinne<\/figcaption><\/figure><p>Druskieniki dla C\u030ciurlionisa zawsze by\u0142y oaz\u0105 duchowego spokoju: tutaj, w otoczeniu licznej rodziny, prze\u017cywa\u0142 godziny najpi\u0119kniejszego natchnienia i nawiedza\u0142y go najklarowniejsze my\u015bli tw\u00f3rcze, czasem wyprzedzaj\u0105ce pracuj\u0105cego w najszybszym mo\u017cliwym tempie artyst\u0119: \u201eWiesz, Zo\u015bka \u2013 maluj\u0119! Od czwartku maluj\u0119 po 8 do 10 godzin dziennie. Nic nie wychodzi, ale to nic. Maluj\u0119 sonat\u0119 \u2013 naszkicowana ju\u017c ca\u0142a (4 cz\u0119\u015bci) i bardzo trudno daje mi si\u0119 , a bardzo bym chcia\u0142 j\u0105 sko\u0144czy\u0107 jak najpr\u0119dzej, bo ju\u017c druga zaczyna mi stawa\u0107 przed oczami\u201d (Z listu do Sofiji Kymantait\u0117, Druskieniki, 9 czerwca 1908 roku) pisa\u0142 do swojej narzeczonej Sofiji Kymantait\u0117 \u010ciurlionis, kt\u00f3ry latem 1908 roku przyjecha\u0142 z Wilna do Druskiennik.<br \/>Te coroczne, \u201eurlopowe\u201d plenery tw\u00f3rcze czasem przeci\u0105ga\u0142y si\u0119 nawet do p\u00f3\u0142 roku. S\u0105 niczym znaczniki na drodze rozwoju my\u015bli tw\u00f3rczej, zmian stylu i zainteresowa\u0144 \u010ciurlionisa. \u015aledz\u0105c stworzone w Druskienikach dzie\u0142a muzyczne i malarskie, mo\u017cemy wytworzy\u0107 sobie najlepszy obraz stylistycznego rozwoju tw\u00f3rczo\u015bci \u010ciurlionisa.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-68626c7 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"68626c7\" data-element_type=\"section\" id=\"sk4\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-31a04b4\" data-id=\"31a04b4\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-130858a elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"130858a\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"850\" height=\"474\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1.jpg 850w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1-300x167.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1-768x428.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1-16x9.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1-150x85.jpg 150w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/495023-725504-756x425-1-600x335.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 850px) 100vw, 850px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-fe72ac7\" data-id=\"fe72ac7\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a04eec1 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a04eec1\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">4. STUDIA MUZYCZNE. POCZ\u0104TEK DROGI TW\u00d3RCZEJ. <\/span><\/h5><h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">P\u0142ungiany, Warszawa i Lipsk.<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e23f01f elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"e23f01f\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-e23f01f{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e364e95 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"e364e95\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-e364e95{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-18adef3 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"18adef3\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-18adef3{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-88313ca elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"88313ca\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-19\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-04.mp3?_=19\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-04.mp3?_=19\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-04.ogg?_=19\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-04.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-04.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-46a2680 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"46a2680\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-46a2680{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-f5d07ad\" data-id=\"f5d07ad\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-69bc3f3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"69bc3f3\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Chocia\u017c do Wilna w 1907 roku \u010ciurlionis przyby\u0142 przede wszystkim jako malarz, aby uczestniczy\u0107 w I Wystawie Sztuki Litewskiej, to jednak jego droga tw\u00f3rcza zacz\u0119\u0142a si\u0119 od muzyki.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-05a5404 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"05a5404\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;04-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-aaa5736 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"aaa5736\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-a9e0346\" data-id=\"a9e0346\" data-element_type=\"column\" id=\"04-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8ca81d3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"8ca81d3\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>P\u0142ungiany.<br \/>Niezwyk\u0142a wra\u017cliwo\u015b\u0107 m\u0142odziutkiego Konstantinasa na muzyk\u0119 zacz\u0119\u0142a przejawia\u0107 si\u0119 wcze\u015bnie, dlatego ojciec zacz\u0105\u0142 go uczy\u0107 gra\u0107 na pianinie, gdy mia\u0142 zaledwie pi\u0119\u0107 lat, a maj\u0105c dziesi\u0119\u0107, zast\u0119powa\u0142 ju\u017c ojca przy organach w ko\u015bciele w Druskienikach. Dzi\u0119ki pomocy przyjaciela rodziny, lekarza J\u00f3zefa Markiewicza, trzynastoletni \u010ciurlionis wyje\u017cd\u017ca na studia muzyczne do P\u0142ungian, do szko\u0142y orkiestrowej dzia\u0142aj\u0105cej na dworze ksi\u0119cia Micha\u0142a Ogi\u0144skiego. Tutaj m\u0142ody muzyk trafi\u0142 na wyj\u0105tkowo \u017cyzne podglebie: w dworze Ogi\u0144skich w P\u0142ungianach z trosk\u0105 dbano o technologiczne innowacje i rozw\u00f3j kultury, rodzina Ogi\u0144skich bardzo wysoko ceni\u0142a nauk\u0119 i kultur\u0119, we dworze zgromadzono \u015bwietn\u0105 bibliotek\u0119 oraz bardzo du\u017c\u0105 i bogat\u0105 kolekcj\u0119 obraz\u00f3w i innych warto\u015bciowych dzie\u0142 sztuki. Sami Ogi\u0144scy od czas\u00f3w Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w byli niez\u0142omnymi patriotami litewskimi. Dziadek ksi\u0119cia Micha\u0142a Ogi\u0144skiego, s\u0142awny w swoim czasie kompozytor Micha\u0142 Kleofas Ogi\u0144ski, kt\u00f3rego kompozycje wykonywane s\u0105 do dzisiaj, uczestniczy\u0142 wraz ze swoim pu\u0142kiem w powstaniu ko\u015bciuszkowskim w Wilnie, po kt\u00f3rym by\u0142 zmuszony wiele lat sp\u0119dzi\u0107 na emigracji. Ca\u0142e \u017cycie pracowa\u0142 on dla dobra Litwy.<\/p><p>W dworskiej szkole orkiestrowej \u010ciurlionis uczy\u0142 si\u0119 podstaw muzyki, gra\u0142 w orkiestrze na flecie i podj\u0105\u0142 swoje pierwsze pr\u00f3by tw\u00f3rcze. Wiele podr\u00f3\u017cowa\u0142 z orkiestr\u0105. Pierwszy raz zobaczy\u0142 wtedy Morze Ba\u0142tyckie: w Po\u0142\u0105dze w parku przy pa\u0142acu hrabiego Tyszkiewicza co roku odbywa\u0142y si\u0119 koncerty. W innych porach roku podczas wa\u017cnych okoliczno\u015bci orkiestra \u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 z rezyduj\u0105c\u0105 w Retowie orkiestr\u0105 dworsk\u0105 ksi\u0119cia Bogdana Ogi\u0144skiego, brata Micha\u0142a Ogi\u0144skiego. Tutaj podczas Wielkanocy 1892 roku, kiedy w ko\u015bciele w Retowie zapalono pierwszy na Litwie elektryczny \u017cyrandol na sto lamp, \u010ciurlionis niew\u0105tpliwie mia\u0142 okazj\u0119 pozna\u0107 organist\u0119 i kompozytora Juozasa Naujalisa, kt\u00f3ry zaledwie kilka lat wcze\u015bniej wr\u00f3ci\u0142 ze studi\u00f3w w warszawskim Instytucie Muzycznym.<\/p><figure id=\"attachment_1049\" aria-describedby=\"caption-attachment-1049\" style=\"width: 210px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1049 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-210x300.jpg\" alt=\"\" width=\"210\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-210x300.jpg 210w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-715x1024.jpg 715w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-768x1099.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis-600x859.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Kunigaikstis-Mykolas-Oginskis.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 210px) 100vw, 210px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1049\" class=\"wp-caption-text\">Mykolas Mikalojus Oginskis<\/figcaption><\/figure><p>Warszawa<br \/>W 1894 roku ksi\u0105\u017c\u0119 Micha\u0142 Ogi\u0144ski, kt\u00f3ry przez ca\u0142e \u017cycie by\u0142 nie tylko najwa\u017cniejszym mecenasem \u010ciurlionisa, ale r\u00f3wnie\u017c bardzo bliskim mu cz\u0142owiekiem, a nawet przyjacielem, przyzna\u0142 m\u0142odemu muzykowi stypendium na studia we wspomnianym ju\u017c warszawskim Instytucie Muzycznym. Tutaj wybiera, kierowany podobie\u0144stwem albo rad\u0105, tych samych profesor\u00f3w, u kt\u00f3rych studiowa\u0142 Juozas Naujalis. Fortepian studiuje u jednego z najwi\u0119kszych w\u00f3wczas warszawskich erudyt\u00f3w, pianisty, krytyka sztuki i pisarza Antoniego Sygiety\u0144skiego, a kompozycj\u0119 u najlepszego warszawskiego nauczyciela kompozycji, kompozytora, dyrygenta i animatora warszawskiego \u017cycia kulturalnego Zygmunta Noskowskiego. U tego pedagoga w Instytucie Muzycznym studiowali r\u00f3wnie\u017c kompozytorzy M\u0142odej Polski: Mieczys\u0142aw Kar\u0142owicz, Karol Szymanowski, Ludomir R\u00f3\u017cycki i inni. U Noskowskiego uczy\u0142 si\u0119 te\u017c najbli\u017cszy przyjaciel \u010ciurlionisa, Eugeniusz Morawski, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej r\u00f3wnie\u017c zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 na drog\u0119 malarstwa.<\/p><p>Warszawa schy\u0142ku XIX wieku, chocia\u017c od pewnego czasu by\u0142a ju\u017c tylko miastem dalekiego pogranicza carskiej Rosji, nadal piel\u0119gnowa\u0142a pami\u0119\u0107 stolicy Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w i ambicje o\u015brodka kultury. Tutaj m\u0142ody \u010ciurlionis zetkn\u0105\u0142 si\u0119 z r\u00f3\u017cnobarwn\u0105 panoram\u0105 kultury miasta, w kt\u00f3rej dominowa\u0142 kult dziedzictwa Fryderyka Chopina i kt\u00f3ra by\u0142a przesi\u0105kni\u0119ta duchem odrodzenia narodowego. M\u0142ody kompozytor zanurzy\u0142 si\u0119 w studia kompozycji i wir kultury miasta. Jego kompozycje z okresu studi\u00f3w, zw\u0142aszcza te zwi\u0105zane z zadaniami programu akademickiego i dzia\u0142alno\u015bci\u0105 czasu wolnego, s\u0105 \u015bwiadectwem nie tylko bardzo powa\u017cnych ambicji studenta, ale r\u00f3wnie\u017c jego wra\u017cliwo\u015bci na dominuj\u0105ce w jego otoczeniu g\u0142osy. Jednocze\u015bnie w zapiskach nutowych \u010ciurlionisa z tego okresu mo\u017cna natkn\u0105\u0107 si\u0119 na wiele d\u017awi\u0119kowych ech do\u015bwiadcze\u0144 dzieci\u0144stwa przywiezionych z Litwy: od chora\u0142\u00f3w litewskich pie\u015bni ludowych po rozmarzone pejza\u017ce muzyczne inspirowane okolicami Druskienik. Utwory te to naturalny g\u0142os kompozytora, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej rozwinie si\u0119 w oryginalny artystyczny \u015bwiat d\u017awi\u0119k\u00f3w i obraz\u00f3w \u010ciurlionisa. Po raz pierwszy ta kombinacja z ca\u0142\u0105 swoj\u0105 si\u0142\u0105 rozbrzmia\u0142a w stworzonym w 1900 roku poemacie symfonicznym W lesie, kt\u00f3ry zosta\u0142 napisany na konkurs muzyczny hrabiego Maurycego Zamoyskiego i zdoby\u0142 tam nagrod\u0119. Tak rozpoczyna si\u0119 historia tradycji litewskiej muzyki symfonicznej [fragment]<\/p><figure id=\"attachment_1048\" aria-describedby=\"caption-attachment-1048\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1048 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons-300x239.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"239\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons-300x239.png 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons-768x612.png 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons-16x12.png 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons-600x478.png 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/p150-Leipzig-kons.png 1000w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1048\" class=\"wp-caption-text\">Leipcigo konservatorija<\/figcaption><\/figure><p class=\" translation-block\">Lipsk.<br>Jesieni\u0105 1901 roku dzi\u0119ki wsparciu ksi\u0119cia Ogi\u0144skiego m\u0142ody kompozytor wyje\u017cd\u017ca do Lipska, aby doskonali\u0107 tam swoje umiej\u0119tno\u015bci. Od wielu dekad miasto to niczym magnes przyci\u0105ga\u0142o na studia m\u0142odych muzyk\u00f3w z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w: wabi\u0142o ich legendarne, za\u0142o\u017cone przez Felixa Mendelssohna-Bartholdy'ego Konserwatorium Muzyczne, orkiestra symfoniczna Gewandhaus, trwaj\u0105ca od wiek\u00f3w tradycja ch\u00f3ru ch\u0142opi\u0119cego ko\u015bcio\u0142a \u015bw. Tomasza, wyra\u017ane \u015blady takich kompozytor\u00f3w jak Bach, Clara i Robert Schumann i Johannes Brahms oraz \u015bwiatowej s\u0142awy profesorowie i kompozytorzy Carl Reinecke i Salomon Jadassohn.<\/p><figure id=\"attachment_1050\" aria-describedby=\"caption-attachment-1050\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1050 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-300x230.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"230\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-300x230.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-1024x785.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-768x589.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902-600x460.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Leipcigas-Reinecke-MKC-antras-is-k.-antr.-stovi.-eil.-1902.jpg 1100w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1050\" class=\"wp-caption-text\">K. Reinecke tarp savo student\u0173, 1902<\/figcaption><\/figure><p>\u010ciurlionis, kt\u00f3ry nie m\u00f3wi\u0142 po niemiecku i czu\u0142 si\u0119 z tego powodu wyj\u0105tkowo samotnie w tym ognisku kultury europejskiej, zbli\u017cy\u0142 si\u0119 szczeg\u00f3lnie z urodzonym we Wroc\u0142awiu i przejawiaj\u0105cym sympati\u0119 wobec d\u0105\u017ce\u0144 m\u0142odego studenta z Warszawy Salomonem Jadassohnem, natomiast akademicki czy nawet staromodny styl Reineckego szybko sta\u0142 si\u0119 raczej ograniczeniem dla poszukuj\u0105cego w\u0142asnego g\u0142osu kompozytora, my\u015bl\u0105cego ju\u017c w duchu rozpoczynaj\u0105cego si\u0119 XX wieku i d\u0105\u017c\u0105cego do tego, aby do swoich partytur w\u0142\u0105czy\u0107 litewskie barwy i wrodzon\u0105 sobie t\u0119sknot\u0119. Dlatego wyj\u015bciem dla poszukuj\u0105cego sposobu na opanowanie tajemnic orkiestracji \u010ciurlionisa sta\u0142y si\u0119 koncerty Orkiestry Gewandhaus oraz Biblioteka Muzyczna Peters, w kt\u00f3rej sp\u0119dza\u0142 ca\u0142e godziny, studiuj\u0105c partytury Hectora Berlioza i Richarda Straussa, a nawet je przepisuj\u0105c. W Lipsku narodzi\u0142 si\u0119 niejeden pomys\u0142 na dzie\u0142o symfoniczne \u2013 uwertura do opery Kiejstut, pierwsza symfonia i koncert na wiolonczel\u0119 i orkiestr\u0119. Niestety, do naszych dni zachowa\u0142a si\u0119 jedynie transkrypcja fortepianowa Kiejstuta. Swoj\u0105 samotno\u015b\u0107 w Lipsku \u010ciurlionis oddala poprzez cz\u0119ste wizyty w lipskim muzeum sztuki, gdzie zachwyca si\u0119 niemieckimi symbolistami, zw\u0142aszcza Arnoldem B\u00f6cklinem. W czasie przerwy bo\u017conarodzeniowej kupuje farby i papier. Wysy\u0142a z Lipska do znajomych nie tylko listy, ale r\u00f3wnie\u017c rysowane przez siebie poczt\u00f3wki. Gdy po uzyskaniu \u015bwiadectwa uko\u0144czenia studi\u00f3w w lipcu 1902 roku \u010ciurlionis wraca do Warszawy, jest ju\u017c zdecydowany, \u017ce od tej chwili b\u0119dzie po\u015bwi\u0119ca\u0142 sw\u00f3j czas zar\u00f3wno muzyce, jak i malarstwu.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-33029c1 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"33029c1\" data-element_type=\"section\" id=\"sk5\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-f2b2d6e\" data-id=\"f2b2d6e\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d340598 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"d340598\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"1100\" height=\"865\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683.jpg 1100w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683-300x236.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683-1024x805.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683-768x604.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/IMG-2683-600x472.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1100px) 100vw, 1100px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-662b5e3\" data-id=\"662b5e3\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-81ff8ac elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"81ff8ac\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">5. O STUDIACH ARTYSTYCZNYCH<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0365cc1 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"0365cc1\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-0365cc1{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-8f8892a elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"8f8892a\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-8f8892a{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-69e7a3a elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"69e7a3a\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-69e7a3a{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d17a88a elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"d17a88a\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-24\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-05.mp3?_=24\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-05.mp3?_=24\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-05.ogg?_=24\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-05.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-05.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2c357a0 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"2c357a0\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-2c357a0{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-1cf4290\" data-id=\"1cf4290\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1412ba3 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1412ba3\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Ju\u017c w Lipsku \u010ciurlionis poczu\u0142 narastaj\u0105ce upodobanie do sztuki: swoj\u0105 samotno\u015b\u0107 zag\u0142usza\u0142 maluj\u0105c. Po powrocie do Warszawy w 1902 roku \u010ciurlionis zapisa\u0142 si\u0119 do Klasy Rysunkowej Jana Kauzika, a w 1904 roku niezw\u0142ocznie wst\u0105pi\u0142 do \u015bwie\u017co za\u0142o\u017conej w marcu tego roku warszawskiej Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7e109a3 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"7e109a3\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;05-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-886b044 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"886b044\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-6045246\" data-id=\"6045246\" data-element_type=\"column\" id=\"05-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7334558 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"7334558\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Na jej dyrektora wybrano malarza Kazimierza Stabrowskiego. Urodzi\u0142 si\u0119 on na historycznej Litwie, niedaleko Mi\u0144ska i by\u0142 patriot\u0105 kraju ojczystego, kt\u00f3ry utraci\u0142 swoj\u0105 pa\u0144stwowo\u015b\u0107. Z jednej strony poprzez Szko\u0142\u0119 Sztuk Pi\u0119knych pragn\u0105\u0142 on odtworzy\u0107 ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 zamkni\u0119tej po powstaniu styczniowym warszawskiej plac\u00f3wki wychowywania malarzy o takiej samej nazwie. Z drugiej strony Stabrowski, kt\u00f3ry studiowa\u0142 w Akademiach Sztuk Pi\u0119knych Sankt Petersburga i Pary\u017ca, wiele podr\u00f3\u017cowa\u0142 i coraz bardziej rozwija\u0142 swoje zainteresowania teozoficzne, kszta\u0142towa\u0142 wraz z kolegami program wychowawczy szko\u0142y, orientuj\u0105c si\u0119 na nowe w\u00f3wczas tendencje w sztuce zachodniej. Przedmiot\u00f3w artystycznych uczyli \u010ciurlionisa tak\u017ce \u015bledz\u0105cy nowinki w sztuce Konrad Krzy\u017canowski, Ferdynand Ruszczyc i Karol Tichy, a w nieco mniejszym wymiarze Ksawery Dunikowski i inni. Koledzy Konstantinasa cenili go jako muzyka i kompozytora. Bardzo cz\u0119sto zajmowa\u0142 on pierwsze miejsca w przegl\u0105dach prac sztuki zar\u00f3wno stosowanej, jak i przede wszystkim sztuki czystej. Dzi\u0119ki temu zdobywa\u0142 nagrody, a nawet zosta\u0142 zwolniony na rok z op\u0142aty za studia.<\/p><p>W Warszawie \u010ciurlionis zobaczy\u0142 wiele wystaw zagranicznych i polskich artyst\u00f3w w salonie Krywulta i w Towarzystwie Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych. M\u00f3g\u0142 tam podziwia\u0107 oryginalne prace uznanych autor\u00f3w od Francisca Goi i Arnolda B\u00f6cklina po Henriego de Tolouse Lautreca, Jamesa Abbotta McNeila Whistlera, Maxa Klingera i Odilona Redona. \u010ciurlionis zobaczy\u0142 tam r\u00f3wnie\u017c wiele prac artyst\u00f3w m\u0142odopolskich. W Zach\u0119cie warszawska Szko\u0142a Sztuk Pi\u0119knych zorganizowa\u0142a wystaw\u0119 tw\u00f3rczo\u015bci swoich wychowank\u00f3w, na kt\u00f3rej prace \u010ciurlionisa przyku\u0142y uwag\u0119 kilku nabywc\u00f3w. M\u0142ody artysta odwiedza\u0142 te\u017c salony Stabrowskieg i Ruszczyca, o\u017cywiane przez odczyty i dyskusje szeroko w\u00f3wczas znanych literat\u00f3w m\u0142odopolskich, takich jak Stanis\u0142aw Przybyszewski i Tadeusz Mici\u0144ski, czy redaktor\u00f3w i krytyk\u00f3w literackich, takich jak Zenon Przesmycki i Artur G\u00f3rski. Spotkania te pomog\u0142y \u010ciurlionisowi nabra\u0107 orientacji w \u00f3wczesnym \u015bwiecie literatury.<\/p><p>M\u0142odzi studenci sztuki czasami spotykali si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w mniej formalnym otoczeniu \u2013 na przyk\u0142ad u \u010ciurlionisa. Na fotografii widzimy nieformalne spotkanie towarzyskie student\u00f3w Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych pod koniec 1904 roku. Kolega \u010ciurlionisa Henryk Hayden, kt\u00f3ry wiele lat p\u00f3\u017aniej podarowa\u0142 t\u0119 fotografi\u0119 jednemu z Litwin\u00f3w, opowiedzia\u0142, \u017ce na widocznym na niej pianinie \u010ciurlionis i Morawski grywali na cztery r\u0119ce Bacha i Mozarta dla swoich koleg\u00f3w.<\/p><figure id=\"attachment_1064\" aria-describedby=\"caption-attachment-1064\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1064 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904-300x272.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"272\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904-300x272.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904-768x697.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904-13x12.jpg 13w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904-600x545.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pleneras-Arkadijoje-1904.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1064\" class=\"wp-caption-text\">Vasaros pleneras Arkadijoje (Lenkija), 1904<\/figcaption><\/figure><p>W czasie wakacji warszawska Szko\u0142a Sztuk Pi\u0119knych organizowa\u0142a plenery. Pierwszy wyjazd praktyki malowania na wolnym powietrzu odby\u0142 si\u0119 w czerwcu-lipcu 1904 roku. \u010ciurlionis i ponad trzydziestu jego koleg\u00f3w wyjechali do Arkadii. C\u00f3\u017c to za miejsce? Tak nazywa si\u0119 park dworu Radziwi\u0142\u0142\u00f3w w Nieborowie niedaleko \u0141owicza. Pod koniec XVIII wieku za\u0142o\u017cy\u0142a go ostatnia wojewodzina wile\u0144ska Helena Radziwi\u0142\u0142owa. Cz\u0119\u015b\u0107 budynk\u00f3w parkowych nie dochowa\u0142a si\u0119 do czasu, kiedy przyby\u0142 tam \u010ciurlionis i inni malarze, a cz\u0119\u015b\u0107 by\u0142a ju\u017c podniszczona. Jednak w lustrze sadzawki nadal odbija\u0142a si\u0119 dumnie \u015awi\u0105tynia Diany, a w cieniu parkowych drzew kry\u0142 si\u0119 Domek Gotycki nad Grot\u0105 Sybilli, Przybytek Arcykap\u0142ana i inne budynki. \u010ciurlionis z Eugeniuszem Morawskim i Janem Brzezi\u0144skim ulokowali si\u0119 na Wyspie Topolowej. Studenci malowali z niewielkimi przerwami od si\u00f3dmej godziny rano do si\u00f3dmej wieczorem. Tylko w niedziele wszyscy udawali si\u0119 na wycieczki. Odbywa\u0142y si\u0119 tu tak\u017ce wieczorki literackie i czytano czasopismo \u201eChimera\u201d.<br \/>Po wyremontowaniu organ\u00f3w w \u015awi\u0105tyni Diany \u010ciurlionis z Morawskim zacz\u0119li wieczorami organizowa\u0107 koncerty, nierzadko z towarzyszeniem wyst\u0119p\u00f3w wokalnych. Pewien wiecz\u00f3r, podczas kt\u00f3rego odbywa\u0142 si\u0119 bal maskowy, sta\u0142 si\u0119 wyj\u0105tkowy \u2013 malarze przebrali si\u0119 w kostiumy oddaj\u0105ce wizje przesz\u0142o\u015bci i stali si\u0119 \u201ecieniami zmar\u0142ych\u201d. Postaci Heleny Radziwi\u0142\u0142owej towarzyszy\u0142 widmowy historyk, pisarz i poeta Julian Ursyn Niemcewicz. Przebrany za niego by\u0142 \u010ciurlionis, kt\u00f3ry w r\u0119ku trzyma\u0142 pergamin z napisem \u201eChronos wszystko po\u017cre\u201d. Morawski odgrywa\u0142 b\u0142otnego Wodnika. Muzyk\u0119 taneczn\u0105, kt\u00f3ra rozbrzmiewa\u0142a ca\u0142\u0105 noc, o \u015bwicie zag\u0142uszy\u0142 huk organ\u00f3w dobiegaj\u0105cy ze \u015awi\u0105tyni Diany \u2013 to \u010ciurlionis z Morawskim witali wschodz\u0105ce s\u0142o\u0144ce! Wielu z uczestnik\u00f3w nawet w s\u0119dziwym wieku wspomina\u0142o \u017cywo wyj\u0105tkow\u0105 atmosfer\u0119 tego wydarzenia i ca\u0142ego pleneru. Na fotografii widzimy uczestnik\u00f3w pleneru, uwiecznionych na schodach wspomnianej \u015bwi\u0105tyni, kt\u00f3re zdobi dekoracyjna rze\u017aba sfinksa. \u010ciurlionis z kolegami ze Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych uczestniczy\u0142 te\u017c w plenerze w Istebnej na \u015al\u0105sku. Ale mia\u0142 te\u017c inne okazje do wyjazd\u00f3w.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-8baaac8 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"8baaac8\" data-element_type=\"section\" id=\"sk6\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-e89787e\" data-id=\"e89787e\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1c6c63d elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"1c6c63d\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"1000\" height=\"743\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905.jpeg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905.jpeg 1000w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905-300x223.jpeg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905-768x571.jpeg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905-16x12.jpeg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/d.-MKC-Anapoj-prie-stalo-1905-600x446.jpeg 600w\" sizes=\"(max-width: 1000px) 100vw, 1000px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-44c70d1\" data-id=\"44c70d1\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-19ad004 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"19ad004\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">6. M. K. \u010cIURLIONIS I RODZINA WOLMAN\u00d3W<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-036a714 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"036a714\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-036a714{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2fefd66 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"2fefd66\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-2fefd66{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d9b9190 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"d9b9190\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-d9b9190{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-2435a3d elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"2435a3d\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-29\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-06.mp3?_=29\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-06.mp3?_=29\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-06.ogg?_=29\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-06.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-06.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a19f77c elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"a19f77c\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-a19f77c{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-cc82b62\" data-id=\"cc82b62\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-a7e1af6 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"a7e1af6\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Studiuj\u0105c w Warszawie, \u010ciurlionis poprzez swojego koleg\u0119 ze studi\u00f3w Bronis\u0142awa Wolmana pozna\u0142 jego go\u015bcinn\u0105 i mi\u0142\u0105 rodzin\u0119. Wkr\u00f3tce sta\u0142 si\u0119 bliskim przyjacielem Wolman\u00f3w i razem z innymi kolegami bywa\u0142 zapraszany na odbywaj\u0105ce si\u0119 w salonie tego domu wieczorki, podczas kt\u00f3rych dyskutowano na tematy literackie i filozoficzne oraz muzykowano.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-954e0f5 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"954e0f5\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;06-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-45e10e3 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"45e10e3\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-4b75874\" data-id=\"4b75874\" data-element_type=\"column\" id=\"06-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-20e6419 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"20e6419\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Na cykl wyk\u0142ad\u00f3w zaproszono tutaj tak\u017ce filozofa Adama Mahrburga, kt\u00f3ry niegdy\u015b w Lipsku s\u0142ucha\u0142 wyk\u0142ad\u00f3w Wilhelma Wundta. \u010ciurlionis odwiedza\u0142 Wolman\u00f3w cz\u0119\u015bciej ni\u017c jego koledzy: przychodzi\u0142 do nich na obiady, a ponadto regularnie uczy\u0142 muzyki siostr\u0119 Bronis\u0142awa Halin\u0119 Wolman, do kt\u00f3rej poczu\u0142 sympati\u0119 i p\u00f3\u017aniej dedykowa\u0142 jej trzy swoje preludia i poetyckie \u201eListy do Dewduraczka\u201c.<\/p><p>Matka m\u0142odych Wolman\u00f3w, Bronis\u0142awa Wolman, by\u0142a prawdziw\u0105 entuzjastk\u0105 sztuki i kobiet\u0105 wielkiej inteligencji. Sta\u0142a si\u0119 konsekwentn\u0105 promotork\u0105 i mecenask\u0105 talentu \u010ciurlionisa. Jako pierwsza natkn\u0119\u0142a si\u0119 w prasie rosyjskiej stolicy na wyj\u0105tkowo przychyln\u0105 wypowied\u017a krytyka sztuki Brieszko-Brieszkowskiego o pracach \u010ciurlionisa, zaprezentowanych na wystawie uczni\u00f3w warszawskiej Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych w Sankt Petersburgu. \u010ciurlionis jako jedyny z ca\u0142ej grupy zosta\u0142 wyr\u00f3\u017cniony jako artysta o indywidualnym stylu. Pani Wolman od razu zatem naby\u0142a cykl \u010ciurlionisa Stworzenie \u015bwiata, podarowa\u0142a mu najpopularniejsz\u0105 w\u00f3wczas w\u015br\u00f3d intelektualist\u00f3w ksi\u0105\u017ck\u0119, finansowa\u0142a jego podr\u00f3\u017ce edukacyjne i sama zaprasza\u0142a go, aby wyje\u017cd\u017ca\u0142 z jej rodzin\u0105 na wakacyjne wycieczki. Nie bez przyczyny \u010ciurlionis ofiarowa\u0142 jej sw\u00f3j obraz Przyja\u017a\u0144 i dedykowa\u0142 jej poemat symfoniczny Morze. Ta wspania\u0142omy\u015blna kobieta, gdy przyby\u0142a na I Wystaw\u0119 Sztuki Litewskiej, zd\u0105\u017cy\u0142a porozmawia\u0107 z biskupem o sprawie zwolnienia ojca \u010ciurlionisa z funkcji organisty. Z okazji \u015bwi\u0105t wysy\u0142a\u0142a osobiste pozdrowienia cz\u0142onkom rodziny malarza. W li\u015bcie do brata Povilasa Konstantinas przyznawa\u0142: \u201eSzkoda, \u017ce nie znasz pani Wolman \u2013 jedyna nadzwyczajna Kobieta, jak\u0105 znam\u201d.<\/p><figure id=\"attachment_1068\" aria-describedby=\"caption-attachment-1068\" style=\"width: 190px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1068 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-190x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"190\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-190x300.jpeg 190w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-650x1024.jpeg 650w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-768x1210.jpeg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-8x12.jpeg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905-600x945.jpeg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/b1.-MKC-su-Morawskiu-Anapoj-1905.jpeg 800w\" sizes=\"(max-width: 190px) 100vw, 190px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1068\" class=\"wp-caption-text\">Eugenijus Moravskis ir M. K. \u010ciurlionis Anapoje, 1905<\/figcaption><\/figure><p>Razem z rodzin\u0105 Wolman\u00f3w artysta odwiedzi\u0142 znajduj\u0105cy si\u0119 otoczony g\u00f3rami Podkarpacia kurort Krynica, a tak\u017ce pojecha\u0142 (razem z przyjacielem Eugeniuszem Morawskim) z nimi na Kaukaz nad Morze Czarne. Przed wyjazdem do Anapy latem 1905 roku \u010ciurlionis mia\u0142 ju\u017c w\u0142asny aparat fotograficzny marki Kodak. Od czerwca do sierpnia zachwyca\u0142 si\u0119 g\u00f3rskimi pejza\u017cami, fotografowa\u0142 i malowa\u0142. W li\u015bcie do brata Povilasa dzieli\u0142 si\u0119 wra\u017ceniami, kt\u00f3re g\u0142\u0119boko w niego zapad\u0142y i sta\u0142y si\u0119 p\u00f3\u017aniej symbolicznymi motywami jego tw\u00f3rczo\u015bci: \u201eBrzegi skaliste wysokie, miejscami nieprzyst\u0119pne, miejscami ledwo uciec przed fal\u0105 mo\u017cna, a z g\u00f3ry jakiej to i prawie p\u00f3\u0142 morza wida\u0107\u2026 Widzia\u0142em g\u00f3ry, kt\u00f3rych po g\u0142owach g\u0142adzi\u0142y ob\u0142oki, widzia\u0142em i dumne \u015bniegowce, kt\u00f3re wysoko trzyma\u0142y swoje l\u015bni\u0105ce korony\u2026 Widzia\u0142em Elbrus niby wielki \u015bnie\u017cny ob\u0142ok na czele bia\u0142ej procesji g\u00f3r, odleg\u0142y o 140 wiorst. Widzia\u0142em w\u0105w\u00f3z Darialski o wschodzie s\u0142o\u0144ca \u015br\u00f3d dzikich fantastycznych ska\u0142 o barwach szarozielonych i r\u00f3\u017cowych\u201d. Ogromna cz\u0119\u015b\u0107 zdj\u0119\u0107 z albumiku z Anapy zosta\u0142a wykonana przez \u010ciurlionisa. Najcz\u0119stsze motywy to morze, \u0142odzie \u017caglowe i strome ska\u0142y nadbrze\u017ca...<\/p><figure id=\"attachment_1073\" aria-describedby=\"caption-attachment-1073\" style=\"width: 183px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1073 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-Kaukaze-183x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"183\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-Kaukaze-183x300.jpeg 183w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-Kaukaze-7x12.jpeg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-Kaukaze.jpeg 500w\" sizes=\"(max-width: 183px) 100vw, 183px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1073\" class=\"wp-caption-text\">widzimy g\u00f3ry Kaukazu wzd\u0142u\u017c brzegu Morza Czarnego z oddalaj\u0105c\u0105 si\u0119 postaci\u0105 Konstantinasa.<\/figcaption><\/figure><p>Otrzymawszy od pani Wolman prezent finansowy, jesieni\u0105 1906 roku \u010ciurlionis wybra\u0142 si\u0119 na podr\u00f3\u017c po miastach Europy \u015arodkowej \u2013 do Pragi, Drezna, Norymbergi, Monachium i Wiednia. W czasie podr\u00f3\u017cy intensywnie ogl\u0105da\u0142 ekspozycje sztuki w niemal dwudziestu galeriach i muzeach, wielu ko\u015bcio\u0142ach oraz na wystawach sztuki czystej i stosowanej. Po wizycie w Monachium pisa\u0142 do swojej przyjaci\u00f3\u0142ki i mecenaski, \u017ce zobaczy\u0142 dwie pinakoteki, Glaspalast, Mi\u0119dzynarodow\u0105 Wystaw\u0119 Sztuki, Gliptotek\u0119 i wystaw\u0119 artyst\u00f3w francuskich. Poza Monachium najbardziej podkre\u015bla\u0142 do\u015bwiadczenia z Drezna, Norymbergi i Pragi. Ze starych mistrz\u00f3w malarstwa wyr\u00f3\u017cni\u0142 Rafaela, Botticellego, Albrechta D\u00fcrera, Hansa Holbeina, Antoona Van Dycka, Rubensa, Tycjana, Rembrandta, Bartolom\u00e9 Murillo i Diego Vel\u00e1zqueza, a z nowoczesnych \u2013 Arnolda B\u00f6cklina, Franza von Stucka, Maxa Klingera, Ferdinanda Hodlera i Pierre\u2019a Puvis de Chavannesa. Na sztuk\u0119 francuskich impresjonist\u00f3w i postimpresjonist\u00f3w nie zwr\u00f3ci\u0142 wi\u0119kszej uwagi.<br \/>Podr\u00f3\u017c ta mia\u0142a wielkie znaczenie dla niewiarygodnie nowatorskich eksperyment\u00f3w \u010ciurlionisa w dziedzinie sztuki wizualnej: dla kolorystyki jego obraz\u00f3w i techniki malarskiej, oryginalnej estetyki harmonijnych form i kompozycyjnego minimalizmu \u2013 redukcji obrazu niemal do abstrakcji. Najlepiej wida\u0107 to w cyklach jego obraz\u00f3w zatytu\u0142owanych Zima, Lato i Cisza oraz w wizjach malarskich sonat, kt\u00f3re zacz\u0105\u0142 realizowa\u0107 rok p\u00f3\u017aniej.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4e6ab83 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"4e6ab83\" data-element_type=\"section\" id=\"sk7\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-c0d0d21\" data-id=\"c0d0d21\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-d5c63ea elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"d5c63ea\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"1001\" height=\"690\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g.jpg 1001w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g-300x207.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g-768x529.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/BochnigSaviciaus-g-600x414.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 1001px) 100vw, 1001px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-1955fe2\" data-id=\"1955fe2\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f31d249 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"f31d249\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\">7. M. K. \u010cIURLIONIS W WILNIE<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e73fa9f elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"e73fa9f\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-e73fa9f{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6bdf233 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"6bdf233\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-6bdf233{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5b26fc4 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"5b26fc4\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-5b26fc4{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-25d2874 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"25d2874\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-34\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-07.mp3?_=34\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-07.mp3?_=34\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-07.ogg?_=34\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-07.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-07.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-70ef633 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"70ef633\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-70ef633{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-b7ac75f\" data-id=\"b7ac75f\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-c57de84 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"c57de84\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Kiedy jesieni\u0105 1905 roku w Warszawie za\u0142o\u017cono Towarzystwo Litewskie Wzajemnej Pomocy, \u010ciurlionis zacz\u0105\u0142 pracowa\u0107 z ch\u00f3rem tego towarzystwa, kierowany r\u00f3wnie\u017c wzgl\u0119dami spo\u0142ecznymi. P\u00f3\u0142 roku p\u00f3\u017aniej m\u00f3g\u0142 ju\u017c z nim koncertowa\u0107.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-232e7db elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"232e7db\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;07-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-caa7f2e elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"caa7f2e\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-6ab49bc\" data-id=\"6ab49bc\" data-element_type=\"column\" id=\"07-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-85f3de9 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"85f3de9\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p><strong>Prehistoria przybycia do Wilna<\/strong><\/p><p class=\" translation-block\">Za\u0142o\u017cyciel litewskiego towarzystwa Vincas Palukaitis nie tylko zaprosi\u0142 \u010ciurlionisa do kierowania ch\u00f3rem, ale r\u00f3wnie\u017c do harmonizowania litewskich pie\u015bni ludowych podczas przygotowania \u015bpiewnika dla szk\u00f3\u0142 ludowych zatytu\u0142owanego Vievers\u0117lis (pl. Skowronek). W styczniu 1906 roku w li\u015bcie do brata Povilasa \u010ciurlionis przyznawa\u0142 si\u0119, \u017ce chce tworzy\u0107 nie tylko repertuar dla ch\u00f3ru, ale r\u00f3wnie\u017c oper\u0119: \u201eZnasz ruch litewski ? Ja zamierzam ca\u0142\u0105 swoj\u0105 prac\u0119 przesz\u0142\u0105 i przysz\u0142\u0105 po\u015bwi\u0119ci\u0107 Litwie. Uczymy si\u0119 litewskiego i mam zamiar napisa\u0107 oper\u0119 litewsk\u0105\u201d. Wiosn\u0105 tego samego roku jego prace prezentowano na wystawie prac rosyjskich szk\u00f3\u0142 artystycznych i wyr\u00f3\u017cniono w prasie stolicy spo\u015br\u00f3d prac wszystkich przedstawicieli warszawskiej Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych. Recenzent wystawy oceni\u0142 go jako obiecuj\u0105cego artyst\u0119 litewskiego, z czego bardzo cieszyli si\u0119 cz\u0142onkowie warszawskiego ch\u00f3ru. Vincas Palukaitis jako pierwszy prezentowa\u0142 \u010ciurlionisa w prasie litewskiej. Pod koniec roku malarz przedstawi\u0142 swoje prace na I Wystawie Sztuki Litewskiej.<\/p><p><strong>\u00a0<\/strong><\/p><p><strong>Osiedlenie si\u0119 w Wilnie<\/strong><\/p><p>Po tym, jak rozpocz\u0119\u0142y si\u0119 rewolucyjne niepokoje, \u017cycie w Warszawie stawa\u0142o si\u0119 dla \u010ciurlionisa coraz bardziej niebezpieczne, tym bardziej, \u017ce uwaga policji skupi\u0142a si\u0119 na jego najbli\u017cszych przyjacio\u0142ach. Latem 1907 roku zatrzyma\u0142 si\u0119 w Druskienikach, z dala od oczu policji, a jesieni\u0105 uczestniczy\u0142 w zak\u0142adaniu Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych. \u010ciurlionis przyznawa\u0142 p\u00f3\u017aniej, \u017ce Wilno bardzo mu si\u0119 wtedy spodoba\u0142o. Cho\u0107 uzna\u0142 miasto za zacofane, to jego mieszka\u0144cy wydali mu si\u0119 bardziej sympatyczni ni\u017c warszawiacy. Ju\u017c wtedy nawi\u0105za\u0142 znajomo\u015bci z lud\u017ami kultury i uczestniczy\u0142 w pierwszych posiedzeniach towarzystwa, gdzie zosta\u0142 wybrany jego cz\u0142onkiem. To jemu powierzono zorganizowanie wystawy litewskiej w zast\u0119pstwie za wyje\u017cd\u017caj\u0105cego do Pary\u017ca \u017dmuidzinavi\u010diusa. Otwarcie wystawy mia\u0142o nast\u0105pi\u0107 23 grudnia, czeka\u0142 go wi\u0119c ogrom pracy. Po rozwa\u017ceniu wszystkich \u201eza\u201d i \u201eprzeciw\u201d artysta podsumowa\u0142 w li\u015bcie do swojej opiekunki Bronis\u0142awy Wolman, \u017ce jego przeprowadzka do Wilna jest nieuchronna.<\/p><p><strong>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 w Wilnie<\/strong><\/p><figure id=\"attachment_1077\" aria-describedby=\"caption-attachment-1077\" style=\"width: 215px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1077 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-215x300.jpg\" alt=\"\" width=\"215\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-215x300.jpg 215w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-734x1024.jpg 734w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-768x1072.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-9x12.jpg 9w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui-600x837.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M.-K.-Ciurlionio-kurtas-virselis-Damijonaicio-vadoveliui.jpg 900w\" sizes=\"(max-width: 215px) 100vw, 215px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1077\" class=\"wp-caption-text\">M. K. \u010ciurlionio kurtas vir\u0161elis Damijonai\u010dio vadov\u0117liui<\/figcaption><\/figure><p>Pocz\u0105tkowo \u010ciurlionis uczni\u00f3w, kt\u00f3rym m\u00f3g\u0142by dawa\u0107 lekcje, poszukiwa\u0142 przez znajomych, ale pod koniec 1907 i na pocz\u0105tku 1908 roku nosi\u0142 ju\u017c og\u0142oszenia o swoich lekcjach do gazet. W jednym z og\u0142osze\u0144 czytamy: \u201eK. \u010ciurlianis, uko\u0144czywszy konserwatoria w Warszawie i Lipsku, zamieszka\u0142 w Wilnie i uczy gry na fortepianie oraz teorii muzyki. Jego adres to ul. Andriejewskaja 11, m. 6\u201d. Widocznie nie mia\u0142 zbyt wielu uczni\u00f3w. Jeden z nich opowiedzia\u0142 o tym, jak wsp\u00f3\u0142czuj\u0105cy by\u0142 ich nauczyciel wobec biednych uczni\u00f3w \u2013 zmniejsza\u0142 im op\u0142at\u0119, a gdy kt\u00f3ry\u015b nie mia\u0142 mo\u017cliwo\u015bci nabycia podr\u0119cznika, ca\u0142ymi wieczorami przepisywa\u0142 r\u0119cznie \u0107wiczenia z harmonii, zarabia\u0142 wi\u0119c niewiele. \u010ciurlionis szuka\u0142 mo\u017cliwo\u015bci zatrudnienia si\u0119 w szkole muzycznej, jednak kieruj\u0105cy t\u0105 instytucj\u0105 Zenon Jakubowski wyda\u0142 si\u0119 muzykowi zbyt arogancki: za\u017c\u0105da\u0142 dyplomu uczelni wy\u017cszej. \u010ciurlionis, kt\u00f3ry nie przywi\u0105zywa\u0142 znaczenia do \u017cadnych \u015bwiadectw, niezbyt uprzejmie odpowiedzia\u0142, \u017ce trzyma dokument uko\u0144czenia studi\u00f3w pod \u0142\u00f3\u017ckiem. Na tym zako\u0144czy\u0142y si\u0119 pr\u00f3by zatrudnienia si\u0119 w tej plac\u00f3wce.<br \/>Najbardziej bodaj sta\u0142e dochody mia\u0142a przynie\u015b\u0107 muzykowi praca z ch\u00f3rem Vilniaus Kankl\u0117s (pl. Wile\u0144skie g\u0119\u015ble), kt\u00f3rego cz\u0142onkom wyznaczy\u0142 spotkania cztery razy w tygodniu, ale nie dostawa\u0142 wynagrodzenia za spotkania, kt\u00f3re nie odbywa\u0142y si\u0119 z powodu np. choroby. Muzyka po\u0142\u0105czy\u0142a z ch\u00f3rzystami ni\u0107 sympatii. Uczy\u0142 ich teorii muzyki i jednocze\u015bnie pisa\u0142 dla nich \u0107wiczenia na dwa i trzy g\u0142osy. By\u0142 z tej pracy do\u015b\u0107 zadowolony, cho\u0107 narzeka\u0142 te\u017c na trudno\u015bci wynikaj\u0105ce z tego, \u017ce poza kilkoma zdolnymi osobami, reszta jest pozbawiona s\u0142uchu i g\u0142osu. Skar\u017cy\u0142 si\u0119 te\u017c, \u017ce fundatorzy ch\u00f3ru po tak kr\u00f3tkim czasie \u017c\u0105daj\u0105 efekt\u00f3w pracy w postaci koncertu.<br \/>W pokoiku, kt\u00f3rego niewielkie okno by\u0142o skierowane na wsch\u00f3d, \u010ciurlionis nie m\u00f3g\u0142 malowa\u0107 ciemnymi zimowymi miesi\u0105cami, dlatego wymy\u015bla\u0142 sobie zadania ze sztuki stosowanej: projekty plakat\u00f3w wystaw, ok\u0142adek katalog\u00f3w i ksi\u0105\u017cek, winiet i inne prace graficzne. Pisa\u0142 artyku\u0142y. Cz\u0119sto siada\u0142 do pianina, aby przygotowa\u0107 si\u0119 jako pedagog czy kierownik ch\u00f3ru albo \u0107wicz\u0105c program koncertowy. W salach Wilna \u010ciurlionis pokazywa\u0142 si\u0119 nie tylko w roli koncertmistrza, ale r\u00f3wnie\u017c na prawach solisty \u2013 wykonywa\u0142 dzie\u0142a Ludwiga van Beethovena, Fryderyka Chopina, Stanis\u0142awa Moniuszki i innych kompozytor\u00f3w. Ze swoich kompozycji gra\u0142 wile\u0144skiej publice kilka preludi\u00f3w oraz transkrypcj\u0119 fortepianow\u0105 partii organ z kantaty De Profundis.<br \/>Przy instrumencie sp\u0119dza\u0142 d\u0142ugie chwile improwizuj\u0105c i komponuj\u0105c swoje utwory: w Wilnie stworzy\u0142 stylistycznie nowatorski cykl pejza\u017cy fortepianowych Morza, kt\u00f3ry p\u00f3\u017aniej zosta\u0142 wykonany na koncercie w Sankt Petersburgu podczas cyklicznie organizowanego wydarzenia Wsp\u00f3\u0142czesne Wieczory Muzyczne. W Wilnie \u010ciurlionis zacz\u0105\u0142 planowa\u0107 napisanie opery Jurata. Pomys\u0142 ten stara\u0142 si\u0119 rozwin\u0105\u0107 p\u00f3\u017aniej, gdy tymczasowo zamieszka\u0142 w Sankt Petersburgu.<\/p><figure id=\"attachment_1078\" aria-describedby=\"caption-attachment-1078\" style=\"width: 300px\" class=\"wp-caption alignright\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1078 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-300x172.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"172\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-300x172.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-1024x586.jpg 1024w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-768x439.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-16x9.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-150x85.jpg 150w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga-600x343.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Rutos-uzdanga.jpg 1100w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1078\" class=\"wp-caption-text\">M. K. \u010ciurlionis. Draugijos \u201eR\u016bta\u201c scenos u\u017edanga, 1909<\/figcaption><\/figure><p>Arty\u015bcie zdarza\u0142o si\u0119 uczestniczy\u0107 w posiedzeniach litewskich i mi\u0119dzynarodowych towarzystw artystycznych. Nale\u017ca\u0142 nie tylko do Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych ale te\u017c do Wile\u0144skiego Towarzystwa Artystycznego. W 1909 roku Litewskie Towarzystwo Naukowe zaprosi\u0142o go do pracy w komisji zbierania pie\u015bni ludu litewskiego. W tym samym roku nowo za\u0142o\u017cone towarzystwo litewskie R\u016bta zam\u00f3wi\u0142o u niego kurtyn\u0119 sceniczn\u0105, kt\u00f3ra zachowa\u0142a si\u0119 do naszych dni. Narzeczona artysty, a p\u00f3\u017aniej jego \u017cona, Sofija Kymantait\u0117-\u010ciurlionien\u0117, kt\u00f3ra jesieni\u0105 1908 roku wst\u0105pi\u0142a do Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych, uczestniczy\u0142a te\u017c w dzia\u0142alno\u015bci Litewskiego Towarzystwa Naukowego. Wed\u0142ug niej do zamieszkania w Wilnie Konstantinasa \u201epopycha\u0142 jaki\u015b <em>imperatyw kategoryczny,<\/em> aby tu pracowa\u0107 w dziedzinie sztuki, budzi\u0107, inspirowa\u0107 i pokazywa\u0107 tutejszym ludziom, co sami mog\u0105 stworzy\u0107\u201d.<br \/>\u010ciurlionis zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w bardzo \u017cyw\u0105 w\u00f3wczas dyskusj\u0119 o tym, czy nale\u017cy zbudowa\u0107 Dom Narodowy, czy lepiej kupi\u0107 istniej\u0105cy ju\u017c budynek w Wilnie. Kwesti\u0119 t\u0119 poruszy\u0142 doktor Jonas Basanavi\u010dius, a w dyskusji uczestniczyli przedstawiciele r\u00f3\u017cnych towarzystw, chocia\u017c to cz\u0142onkowie Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych byli jednymi z najaktywniejszych. \u010ciurlionis opowiedzia\u0142 si\u0119 za budow\u0105 ambitnie zaprojektowanego budynku. Mia\u0142y w nim mie\u015bci\u0107 si\u0119 sale koncertowe, muzealne, wystawowe i posiedze\u0144, klub, biblioteka z czytelni\u0105, sale do \u0107wicze\u0144 i inne. Obiecywa\u0142 ofiarowa\u0107 swoje prace muzeum Domu Narodowego. Dzia\u0142k\u0119 pod jego budow\u0119 na G\u00f3rze Bouffa\u0142owej za pochodz\u0105ce ze sk\u0142adki \u015brodki kupiono ju\u017c po \u015bmierci artysty. Niestety, w czasie I wojny \u015bwiatowej suma z funduszu budowy straci\u0142a na warto\u015bci i zamys\u0142 nie zosta\u0142 zrealizowany.<\/p><p><strong>Przygotowania do II Wystawy Sztuki Litewskiej<\/strong><\/p><figure id=\"attachment_1082\" aria-describedby=\"caption-attachment-1082\" style=\"width: 257px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1082 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-sukurtas-plakatas-257x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"257\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-sukurtas-plakatas-257x300.jpeg 257w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-sukurtas-plakatas-10x12.jpeg 10w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-sukurtas-plakatas-600x701.jpeg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/MKC-sukurtas-plakatas.jpeg 685w\" sizes=\"(max-width: 257px) 100vw, 257px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1082\" class=\"wp-caption-text\">M. K. \u010ciurlionio sukurtas plakatas<\/figcaption><\/figure><p>Najwi\u0119ksze zadanie spo\u0142eczne przypad\u0142o \u010ciurlionisowi podczas przygotowa\u0144 do II Wystawy Sztuki Litewskiej. W jednym ze swoich list\u00f3w pisa\u0142, \u017ce niemal wszystkim zajmowa\u0142 si\u0119 w\u0142asnor\u0119cznie. Musia\u0142 zadba\u0107 o listy, artyku\u0142y, bilety, katalogi, plakaty, wystawy, stoiska handlowe oraz kontakty z policj\u0105 i gubernatorem. Sam otwiera\u0142 skrzynie, d\u017awiga\u0142 ci\u0119\u017cary i biega\u0142 do ramiarza. Wiesza\u0142 te\u017c obrazy w czterech salach o r\u00f3\u017cnych obiciach i z\u0142ym o\u015bwietleniu bocznym. Wspomina\u0142 potem trudno\u015bci z olbrzymimi obrazami Stabrowskiego. Mimo to uda\u0142o mu si\u0119 otworzy\u0107 wystaw\u0119 na czas \u2013 28 lutego o godzinie pierwszej po po\u0142udniu zamiast ceremonialnych przem\u00f3w wywieszono ogromn\u0105 b\u0142\u0119kitn\u0105 flag\u0119 i otwarto drzwi. Go\u015bci by\u0142o du\u017co i otwarcie przebiega\u0142o w \u015bcisku. Wystawiane dzie\u0142a budzi\u0142y r\u00f3\u017cne reakcje \u2013 od zdziwienia przez \u015bmiech po g\u0142\u0119bokie zrozumienie, jednak og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c publika orzek\u0142a, \u017ce wystawa jest \u0142adniejsza od poprzedniej. \u017ba\u0142owano te\u017c, \u017ce jest tak ma\u0142a. Odbywa\u0142a si\u0119 ona do 28 kwietnia (w nowym stylu do 11 maja). \u010ciurlionis przedstawi\u0142 na niej oko\u0142o sze\u015b\u0107dziesi\u0119ciu swoich prac, z kt\u00f3rych wyr\u00f3\u017cnia\u0142y si\u0119 cykle Sonata s\u0142oneczna, Sonata wiosenna, Zima, obrazy Przyja\u017a\u0144, Przesz\u0142o\u015b\u0107, Wie\u015b\u0107, tryptyki Lato, Moja droga, Bajka i inne dzie\u0142a.<\/p><p>Pod koniec lata 1908 roku \u010ciurlionisa wybrano na honorowego cz\u0142onka Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych obok przewodnicz\u0105cego Antanasa \u017dmuidzinavi\u010diusa, dyrektora warszawskiej Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych Kazimierza Stabrowskiego oraz malarza i kolekcjonera Tadeusza Dowgirda.<\/p><p>Litewskie Towarzystwo Sztuk Pi\u0119knych do wybuchu wojny zorganizowa\u0142o osiem wystaw sztuki litewskiej, kt\u00f3re odwiedzi\u0142o ponad 10 000 go\u015bci. Wiosn\u0105 i na pocz\u0105tku lata 1911 roku wsp\u00f3\u0142ideowcy \u010ciurlionisa z towarzystwa zorganizowali po\u015bmiertn\u0105 wystaw\u0119 jego prac w Wilnie i w Kownie oraz pomagali w organizacji po\u015bmiertnych wystaw prac malarza w Moskwie i Sankt Petersburgu. Z inicjatywy organizacji o nazwie Rota \u010ciurlionisa w latach 1913-1914 w Wilnie funkcjonowa\u0142a sta\u0142a wystawa prac \u010ciurlionisa. Zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 front I wojny \u015bwiatowej spowodowa\u0142, \u017ce Wilno utraci\u0142o t\u0119 cenn\u0105 kolekcj\u0119 \u2013 zosta\u0142a po\u015bpiesznie przewieziona do Moskwy, a zwr\u00f3cono j\u0105 ju\u017c do Kowna, kt\u00f3re sta\u0142o si\u0119 pierwsz\u0105 stolic\u0105 niepodleg\u0142ej Republiki Litewskiej. Ca\u0142a kolekcja jest teraz przechowywana w Narodowym Muzeum Sztuki im. M. K. \u010ciurlionisa w Kownie.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-551be15 elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"551be15\" data-element_type=\"section\" id=\"sk8\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-fcecc0b\" data-id=\"fcecc0b\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f64c092 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"f64c092\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"606\" height=\"638\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/KymanCUT.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/KymanCUT.jpg 606w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/KymanCUT-285x300.jpg 285w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/KymanCUT-11x12.jpg 11w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/KymanCUT-600x632.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 606px) 100vw, 606px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-b351c0f\" data-id=\"b351c0f\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4b91e46 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"4b91e46\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\"> 8. M. K. \u010cIURLIONIS I SOFIJA KYMANTAIT\u0116<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1a8e543 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"1a8e543\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-1a8e543{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0dd41fe elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"0dd41fe\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-0dd41fe{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5e2199a elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"5e2199a\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-5e2199a{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bc58aa5 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"bc58aa5\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-39\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-08.mp3?_=39\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-08.mp3?_=39\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-08.ogg?_=39\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-08.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-08.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-04cc9f4 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"04cc9f4\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-04cc9f4{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-8c3b977\" data-id=\"8c3b977\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6b92adf elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6b92adf\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p class=\" translation-block\">W Wilnie \u010ciurlionis spotka\u0142 cz\u0142owieka, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 dla niego najbli\u017csz\u0105 osob\u0105. By\u0142a to <strong>Sofija Kymantait\u0117<\/strong>, kt\u00f3ra jesieni\u0105 tego samego 1907 roku po studiach w Krakowie na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim i na Wy\u017cszych Kursach dla Kobiet przyjecha\u0142a do Wilna, aby pracowa\u0107 w redakcji czasopisma \u201eViltis\u201d. Zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w ruch kobiet i dzia\u0142alno\u015b\u0107 towarzystwa \u017dibur\u0117lis.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-bb3db25 elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"bb3db25\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;08-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-bf96669 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"bf96669\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-8ef377b\" data-id=\"8ef377b\" data-element_type=\"column\" id=\"08-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1d11ec7 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"1d11ec7\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Towarzystwo to przygotowywa\u0142o uroczysto\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119con\u0105 Vincasowi Kudirce, Sofija napisa\u0142a wi\u0119c list do \u010ciurlionisa do Druskienik z pro\u015bb\u0105, aby zagra\u0142 na tym wieczorze. Wkr\u00f3tce \u010ciurlionis przyby\u0142 do Wilna. Gdy Sofija dowiedzia\u0142a si\u0119, \u017ce zamierza on zobaczy\u0107 pr\u00f3b\u0119 generaln\u0105 do spektaklu Gabriela Landsbergisa-\u017demkalnisa Blinda, wybra\u0142a si\u0119 tam wraz z Felicij\u0105 Bortkevi\u010dien\u0117, aby uzgodni\u0107 z muzykiem szczeg\u00f3\u0142y koncertu. Sofija opowiada\u0142a p\u00f3\u017aniej: zobaczywszy Konstantinasa \u201enagle jakby jaka\u015b fala zala\u0142a mi serce. Wiedzia\u0142am absolutnie wszystko. To \u201eon\u201d powiedzia\u0142am sama do siebie i czeka\u0142am, jakby otoczona jak\u0105\u015b mg\u0142\u0105, a\u017c Bortkevi\u010dien\u0117 mi go przyprowadzi\u201c. \u010ciurlionis uprzejmie zgodzi\u0142 si\u0119 gra\u0107 podczas wieczoru, kt\u00f3ry odby\u0142 si\u0119 tydzie\u0144 p\u00f3\u017aniej. Przemowa Sofiji o Kudirce, pe\u0142na romantycznego patosu, silnie oddzia\u0142a\u0142a na publik\u0119. Po przerwie gra\u0142 \u010ciurlionis, kt\u00f3ry potem przysiad\u0142 si\u0119 do dwudziestodwuletniej w\u00f3wczas Sofiji i powiedzia\u0142: \u201ePani tak \u0142adnie m\u00f3wi\u0142a. S\u0142uchaj\u0105c Pani postanowi\u0142em, \u017ce b\u0119dzie mnie Pani uczy\u0107 j\u0119zyka litewskiego.\u201d Sofija si\u0119 nie sprzeciwi\u0142a.<\/p><p>Prosz\u0119 spojrze\u0107 na oprawion\u0105 w metalow\u0105 ramk\u0119 fotografi\u0119 Sofiji na p\u00f3\u0142ce i por\u00f3wna\u0107 jej wygl\u0105d z tym, jak opisa\u0142 j\u0105 \u010ciurlionis po ich pierwszym spotkaniu: \u201ePanna Kimunt - b. przystojna [...] Sko\u0144czy\u0142a wy\u017csze kursa Baranieckiego w Krakowie, pracuje w redakcji \u201eWiltisa\u201d i \u015blicznie m\u00f3wi po litewsku. Nie chce mnie dawa\u0107 lekcyj, ale to nic\u201d. Spotykali si\u0119 w wynajmowanym przez niego pokoiku trzy razy w tygodniu. Nie tylko uczyli si\u0119 j\u0119zyka litewskiego z podr\u0119cznika Jonasa Jablonskisa oraz \u015bpiewnik\u00f3w Antanasa Ju\u0161ki i Liudvikasa R\u0117zy, ale r\u00f3wnie\u017c rozmawiali o literaturze, muzyce i sztuce. Wkr\u00f3tce stali si\u0119 bliskimi przyjaci\u00f3\u0142mi. Sofija pisa\u0142a artyku\u0142y do prasy, w kt\u00f3rych zaprasza\u0142a do kierowanego przez muzyka ch\u00f3ru.<\/p><p>Malarz zaprosi\u0142 j\u0105 do tego pokoiku wkr\u00f3tce po otwarciu II Wystawy Sztuki Litewskiej. Pos\u0142uchajmy jej wspomnie\u0144: \u201eKo\u0142o okna sta\u0142a kanapa, przed ni\u0105 \u2013 owalny st\u00f3\u0142, pod \u015bcian\u0105 z prawej strony pianino. Usiad\u0142am na kanapie, zamkn\u0119\u0142am oczy, Konstantinas improwizowa\u0142... Ile min\u0119\u0142o czasu \u2013 p\u00f3\u0142 godziny, godzina \u2013 nie wiem. Muzyka ucich\u0142a, a wieczorny p\u00f3\u0142mrok wype\u0142ni\u0142 pok\u00f3j. W tym p\u00f3\u0142mroku wci\u0105\u017c wydawa\u0142o mi si\u0119, \u017ce otaczaj\u0105 mnie tony muzyki. Wsta\u0142am. Niewypowiedziane szcz\u0119\u015bcie i bezbrze\u017cny smutek wprost zapar\u0142y mi dech. Ruszy\u0142am z miejsca i, staj\u0105c za jego plecami, zacz\u0119\u0142am g\u0142adzi\u0107 odchylon\u0105 g\u0142ow\u0119 i pochyliwszy si\u0119, lekko poca\u0142owa\u0142am dumne czo\u0142o. Przycisn\u0105\u0142 mi d\u0142onie do ust \u2013 \u017cadnych s\u0142\u00f3w. To by\u0142a granica, kt\u00f3rej \u017cadne z nas nie pragn\u0119\u0142o przekracza\u0107\u201d.<\/p><p>Wsp\u00f3lne zamys\u0142y tw\u00f3rcze Konstantinasa i Sofiji rozwija\u0142y si\u0119 bardzo szybko \u2013 pie\u015bni na ch\u00f3r komponowane przez \u010ciurlionisa na motywach poezji narzeczonej, projekt opery Jurata czy wsp\u00f3lnie tworzona ksi\u0105\u017cka - zbi\u00f3r artyku\u0142\u00f3w Lietuvoje (Na Litwie). Obydwoje nadal wyg\u0142aszali odczyty i koncertowali podczas wydarze\u0144 kulturalnych.<\/p><figure id=\"attachment_1024\" aria-describedby=\"caption-attachment-1024\" style=\"width: 224px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1024 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-224x300.jpg\" alt=\"\" width=\"224\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-224x300.jpg 224w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-766x1024.jpg 766w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-768x1027.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-9x12.jpg 9w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314-600x802.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/M._K._Ciurlionis_su_zmona_Sofija.LH6314.jpg 1100w\" sizes=\"(max-width: 224px) 100vw, 224px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-1024\" class=\"wp-caption-text\">Sofija ir Mikalojus Konstantinas \u010ciurlioniai Plung\u0117je, 1909<\/figcaption><\/figure><p>W towarzystwie Sofiji, dziewczyny o \u201eoczach jak morze\u201d, Konstantinas mia\u0142 znowu mo\u017cliwo\u015b\u0107 odwiedzenia miejsc m\u0142odo\u015bci w P\u0142ungianach oraz sp\u0119dzenia letnich miesi\u0119cy nad morzem w Po\u0142\u0105dze. Do\u015bwiadczenia te wzmog\u0142y jego moce tw\u00f3rcze: nad morzem zacz\u0105\u0142 malowa\u0107 jedne ze swoich najbardziej efektownych obraz\u00f3w \u2013 cykl Sonata morska, dyptyk Preludium i fuga oraz tryptyk Fantazja. 1 stycznia 1909 roku narzeczeni pobrali si\u0119 i wyjechali do Sankt Petersburga. W Wilnie zatrzymali si\u0119 na kilka tygodni dopiero w czerwcu \u2013 wtedy \u010ciurlionis koncertowa\u0142 w tym mie\u015bcie po raz ostatni i wykona\u0142 kurtyn\u0119 zam\u00f3wion\u0105 przez towarzystwo R\u016bta. Artysta wspomina\u0142 p\u00f3\u017aniej, jak du\u017co rado\u015bci przysporzy\u0142o wsp\u00f3lna praca, gdy na rozpi\u0119tym na \u015bcianie olbrzymim p\u0142\u00f3tnie o wymiarach sze\u015b\u0107 metr\u00f3w szeroko\u015bci i cztery wysoko\u015bci, kt\u00f3re w\u0142asnor\u0119cznie zagruntowa\u0142, szkicowa\u0142 w\u0119glem kontury pracy, a potem w po\u015bpiechu malowa\u0142, u\u017cywaj\u0105c drabiny. Sofija pomaga\u0142a mu przy stylizacji kwiat\u00f3w. Po zamkni\u0119ciu drzwi tej improwizowanej pracowni \u010ciurlionis ju\u017c nie osiedla\u0142 si\u0119 w Wilnie \u2013 odwiedzi\u0142 je epizodycznie jesieni\u0105 tego roku przed wyjazdem do Sankt Petersburga.<\/p><p>Konstantinas pragn\u0105\u0142 pokaza\u0107 swoje prace na wystawach rosyjskich towarzystw artystycznych Mir isskustwa i Salon. Do\u015b\u0107 szybko doczeka\u0142 si\u0119 uznania, cho\u0107 niejednog\u0142o\u015bnego, tych wybrednych reformator\u00f3w sztuki. Niestety jego choroba post\u0119powa\u0142a szybciej. Listy mi\u0142osne pisane w latach 1809-1909 z \u00f3wczesnej stolicy Rosji do Sofiji s\u0105 dzi\u015b uwa\u017cane za cz\u0119\u015b\u0107 kanonu tego gatunku. Pomagaj\u0105 one nie tylko pozna\u0107 wydarzenia z biografii \u010ciurlionisa, ale r\u00f3wnie\u017c niezmiernie wra\u017cliw\u0105 dusz\u0119 artysty st\u0119sknion\u0105 pi\u0119kna.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-d0ee6be elementor-section-height-min-height elementor-section-content-top elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-items-middle\" data-id=\"d0ee6be\" data-element_type=\"section\" id=\"sk9\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-extended\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-dfe5a8a\" data-id=\"dfe5a8a\" data-element_type=\"column\" data-settings=\"{&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-1b196d6 elementor-widget elementor-widget-image\" data-id=\"1b196d6\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"image.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-image\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<img decoding=\"async\" width=\"896\" height=\"624\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas.jpg\" class=\"attachment-full size-full\" alt=\"\" loading=\"lazy\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas.jpg 896w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas-300x209.jpg 300w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas-768x535.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas-16x12.jpg 16w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pazistamu-albumas-600x418.jpg 600w\" sizes=\"(max-width: 896px) 100vw, 896px\" \/>\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-ca66ccc\" data-id=\"ca66ccc\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-85bfb80 elementor-widget__width-auto elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"85bfb80\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<h5 style=\"text-align: left;\"><span style=\"color: #000000;\"> 9. ALBUM ZNAJOMYCH<br \/><\/span><\/h5>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-246f952 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"246f952\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-246f952{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-75bada6 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"75bada6\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-75bada6{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-9ae8af4 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"9ae8af4\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-9ae8af4{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-5064b97 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"5064b97\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<audio class=\"wp-audio-shortcode\" id=\"audio-27-44\" preload=\"none\" style=\"width: 100%;\" controls=\"controls\"><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-09.mp3?_=44\" \/><source type=\"audio\/mpeg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-09.mp3?_=44\" \/><source type=\"audio\/ogg\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-09.ogg?_=44\" \/><a href=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-09.mp3\">https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/MKCN-audio-gidas-PL-09.mp3<\/a><\/audio>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0115146 elementor-widget elementor-widget-wp-widget-media_audio\" data-id=\"0115146\" data-element_type=\"widget\" data-no-translation=\"\" data-widget_type=\"wp-widget-media_audio.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<style>.elementor-element-0115146{display:none !important}<\/style>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-33 elementor-top-column elementor-element elementor-element-ede4276\" data-id=\"ede4276\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3dc5913 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"3dc5913\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Po osiedleniu si\u0119 w Wilnie \u010ciurlionis pisa\u0142 w li\u015bcie do Haliny Wolman: \u201eChc\u0119 w og\u00f3lnym zarysie przynajmniej opisa\u0107 Ci moje \u017cycie tutejsze. Przede wszystkim ten nadmiar pracy, kt\u00f3rej si\u0119 tutaj spodziewa\u0142em, okazuje si\u0119 tylko urojeniem.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-856b43e elementor-widget elementor-widget-jet-view-more\" data-id=\"856b43e\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"jet-view-more.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t<div class=\"jet-view-more\" data-settings=\"{&quot;effect&quot;:&quot;move-up&quot;,&quot;sections&quot;:{&quot;9aeb6ff&quot;:&quot;09-tekstas&quot;},&quot;showall&quot;:false}\"><div class=\"jet-view-more__button\"><div class=\"jet-view-more__label\">czytaj wi\u0119cej...<\/div><\/div><\/div>\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"has_eae_slider elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-83e3c59 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"83e3c59\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"has_eae_slider elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-eeb7c93\" data-id=\"eeb7c93\" data-element_type=\"column\" id=\"09-tekstas\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-b8a7b75 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"b8a7b75\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\">\n\t\t\t\t<p>Cierpi\u0119 na brak jej od samego przyjazdu. Mam tylko jedn\u0105 lekcj\u0119 i to raz tygodniowo. Ch\u00f3ry niedawno rozpocz\u0119\u0142em prowadzi\u0107 wprawdzie 4 razy tygodniowo, ale za to ju\u017c 3 razy zd\u0105\u017cy\u0142em chorowa\u0107 na influenz\u0119 i je\u017celi tak dalej b\u0119dzie, to si\u0119 nie napracuj\u0119 nad nimi\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-728 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Domasevicius-206x300.jpg\" alt=\"\" width=\"206\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Domasevicius-206x300.jpg 206w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Domasevicius-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Domasevicius-600x872.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Domasevicius.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 206px) 100vw, 206px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Kiedy kierownik ch\u00f3ru ci\u0119\u017cko chorowa\u0142, odwiedza\u0142 go doktor <strong>Andrius Doma\u0161evi\u010dius<\/strong>. By\u0142 to potomek szlachty o lewicowych pogl\u0105dach, kt\u00f3ry zaraz po powrocie do Wilna w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 do dzia\u0142alno\u015bci tzw. Dwunastu wile\u0144skich aposto\u0142\u00f3w. Za\u0142o\u017cy\u0142 litewsk\u0105 parti\u0119 socjaldemokratyczn\u0105, pomaga\u0142 organizowa\u0107 Wielki Sejm Wile\u0144ski, ale w okresie znajomo\u015bci z \u010ciurlionisem wycofa\u0142 si\u0119 z kierownictwa partii. Mia\u0142 prywatn\u0105 przychodni\u0119 i szpital, wizytowa\u0142 tak\u017ce inne plac\u00f3wki medyczne. Interesowa\u0142 si\u0119 muzyk\u0105 i pisa\u0142 do prasy. \u201eDr Domaszewicz \u2013 osobisto\u015b\u0107 wysoce inteligentna, rozmi\u0142owany w muzyce klasycznej, brunet, niebieskie oczy, piel\u0119gnowa\u0142 mi\u0119 w chorobie bardzo starannie\u201d - pisa\u0142 o nim \u010ciurlionis. Przez pewien czas muzyk nie m\u00f3g\u0142 zreszt\u0105 komponowa\u0107 \u2013 pianino naby\u0142 dopiero po Nowym Roku. Za to z lubo\u015bci\u0105 s\u0142owami kre\u015bli\u0142 portrety napotkanych ludzi.<\/p><p class=\" translation-block\"><img class=\"alignright wp-image-732 size-medium\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Jonas-ir-Ona-Vileisiai-300x193.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"193\" \/>Na pocz\u0105tek opisa\u0142 par\u0119, kt\u00f3rej przychylno\u015b\u0107 by\u0142a mu pomocna podczas poszukiwania pracy. Byli to <strong>Jonas i Ona Vilei\u0161isowie<\/strong>. Jonas pe\u0142ni\u0142 w\u00f3wczas obowi\u0105zki przewodnicz\u0105cego towarzystwa Vilniaus Kankl\u0117s. By\u0142 te\u017c jednym z za\u0142o\u017cycieli Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych, do kt\u00f3rego nale\u017ca\u0142 te\u017c \u010ciurlionis. Jako sekretarz towarzystwa Vilei\u0161is wyra\u017anie nie nad\u0105\u017ca\u0142 wykonywa\u0107 tych obowi\u0105zk\u00f3w, dlatego \u010ciurlionis w swoim li\u015bcie nieco go karykaturowa\u0142: \u201eJan Vilejszys - [...] sympatyczny, troch\u0119 arystokrata, troch\u0119 bur\u017cuj, nale\u017cy do wszystkich istniej\u0105cych w Wilnie towarzystw litewskich zdaje si\u0119 po to tylko, \u017ceby nale\u017ce\u0107, bo nigdzie nie ma czasu zrobi\u0107 naprawd\u0119 co\u015b dobrego. Zakochany w \u017conie\u201d. Rzeczywi\u015bcie jego \u017cona by\u0142a wyj\u0105tkowym cz\u0142owiekiem: Jonas Vilei\u0161is po\u015blubi\u0142 pi\u0119kn\u0105 Ann\u0119 z arystokratycznego rodu Kossakowskich, kt\u00f3ra ca\u0142kowicie przyj\u0119\u0142a narodowe idea\u0142y m\u0119\u017ca, zacz\u0119\u0142a nie tylko m\u00f3wi\u0107, ale nawet pisa\u0107 po litewsku. \u010ciurlionis nie wzbrania\u0142 si\u0119, aby gra\u0107 z ni\u0105 na cztery r\u0119ce na fortepianie, poniewa\u017c by\u0142a serdeczna, ciep\u0142a i zawsze gotowa przyj\u0105\u0107 godnie swojego go\u015bcia. Dom tej rodziny do pewnego stopnia kompensowa\u0142 mu utrat\u0119 go\u015bcinnego warszawskiego domu Wolman\u00f3w.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-734 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-194x300.jpg\" alt=\"\" width=\"194\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-194x300.jpg 194w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-661x1024.jpg 661w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-768x1189.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127-600x929.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/P.-Vileisis-1905-Fot.-T.-Chodzka-VRAV127.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 194px) 100vw, 194px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Po\u015br\u00f3d nowych znajomych \u010ciurlionis wspomina\u0142 te\u017c brata Jonasa \u2013 <strong>Petrasa Vilei\u0161isa<\/strong>, bezwarunkowego stronnika litewskiego ruchu narodowego. Zdoby\u0142 on specjalno\u015b\u0107 in\u017cyniera most\u00f3w kolejowych i pracowa\u0142 w g\u0142\u0119bi Rosji jako podwykonawca przy budowach konstrukcji kesonowych, dzi\u0119ki czemu zgromadzi\u0142 niema\u0142y kapita\u0142. Po powrocie na Litw\u0119 wykorzysta\u0142 go nie tylko do prowadzenia w\u0142asnych przedsi\u0119wzi\u0119\u0107, ale tak\u017ce przeznaczy\u0142 jego cz\u0119\u015b\u0107 na pierwsz\u0105 litewsk\u0105 gazet\u0119 \u201eVilniaus \u017einios\u201d oraz na za\u0142o\u017cenie i utrzymanie litewskiej drukarni i ksi\u0119garni. Wielu przedstawicieli inteligencji narodu litewskiego, takich jak Jonas Basanavi\u010dius, Jonas Jablonskis, Gabriel\u0117 Petkevi\u010dait\u0117-Bit\u0117, Mykolas i Vaclovas Bir\u017ei\u0161kowie, \u017demait\u0117 czy Juozas Tumas-Vai\u017egantas, mog\u0142o zamieszka\u0107 w Wilnie dzi\u0119ki miejscom pracy stworzonym przez Petrasa Vilei\u0161isa. Przez cztery lata by\u0142 on tak\u017ce cz\u0142onkiem dumy miejskiej, a w 1905 roku bra\u0142 udzia\u0142 w organizacji tzw. Wielkiego Sejmu Wile\u0144skiego. To w jego pa\u0142acu otwarto I Wystaw\u0119 Sztuki Litewskiej, na kt\u00f3rej Litwini po raz pierwszy zobaczyli obrazy \u010ciurlionisa.<\/p><p>Na \u015bcianie tego pokoju widzicie Pa\u0144stwo fotografie z I Wystawy Sztuki Litewskiej w pa\u0142acu Vilei\u0161isa. \u201ePiotr Wilejszys \u2013 nadzwyczaj sympatyczny stary, prosty, dobroduszny \u2013 charakteryzowa\u0142 go \u010ciurlionis i dodawa\u0142 \u2013 przed kilku laty mia\u0142 co\u015b 500 tysi\u0119cy, a teraz pozosta\u0142 przy 50ciu. Wszystko posz\u0142o mi\u0119dzy ludzi i na rozmaite cele odrodzeniowe\u201d W rzeczywisto\u015bci maj\u0105tek Vilei\u0161isa topnia\u0142 w jeszcze bardziej dramatycznym tempie, co sk\u0142oni\u0142o go do ponownego wyjazdu w g\u0142\u0105b Rosji na zarobek. W swoim li\u015bcie \u010ciurlionis przyznawa\u0142: \u201esympatyzujemy ze sob\u0105\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1232 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Petras-Rimsa-183x300.jpg\" alt=\"\" width=\"183\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Petras-Rimsa-183x300.jpg 183w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Petras-Rimsa-7x12.jpg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Petras-Rimsa.jpg 483w\" sizes=\"(max-width: 183px) 100vw, 183px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Rozwieszaj\u0105c swoje obrazy na I Wystaw\u0119 \u010ciurlionis pozna\u0142 dwudziestosiedmioletniego artyst\u0119 <strong>Petrasa Rim\u0161\u0119<\/strong>, kt\u00f3ry jako jeden z pierwszych zacz\u0105\u0142 nawo\u0142ywa\u0107 w prasie litewskich artyst\u00f3w do wsp\u00f3lnej ekspozycji prac. Z pocz\u0105tku nieobyty Rim\u0161a nieco kr\u0119powa\u0142 si\u0119 starszego kolegi, ale wkr\u00f3tce zaprzyja\u017ani\u0142 si\u0119 z nim blisko i sta\u0142 si\u0119 jego pomocnikiem podczas organizacji II Wystawy Sztuki Litewskiej. P\u00f3\u017aniej Rim\u0161a z przyjemno\u015bci\u0105 wspomina\u0142 nastr\u00f3j, jaki panowa\u0142 podczas przygotowa\u0144 do I Wystawy: \u201eDusz\u0105 pe\u0142n\u0105 dobrego nastroju by\u0142 w naszym kr\u0119gu, oczywi\u015bcie, Antanas \u017dmuidzinavi\u010dius. Ale nie brakowa\u0142o go r\u00f3wnie\u017c \u010ciurlionisowi. Byli oni tak\u017ce mistrzami \u015bpiewu podczas tych przygotowa\u0144. Przecie\u017c nawyk\u0142o si\u0119 pracowa\u0107 z pie\u015bni\u0105 na ustach. Widz\u0119 \u010ciurlionisa i \u017dmuidzinavi\u010diusa jakby to by\u0142o dzisiaj, gdy w salach wystawienniczych wieszali wysoko na \u015bcianach obrazy. I nagle z m\u0142odych piersi wyla\u0142a si\u0119 wspania\u0142a dzukijska pie\u015b\u0144 Oi giria giria (Oj lesie lesie). [\u2026] Zaczynali\u015bmy \u015bpiewa\u0107 tak zapami\u0119tale, \u017ce nawet praca stawa\u0142a. Przygotowania do wystawy po\u0142\u0105czy\u0142y artyst\u00f3w wi\u0119zami wyj\u0105tkowo bliskiej przyja\u017ani\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-736 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original-245x300.jpg\" alt=\"\" width=\"245\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original-245x300.jpg 245w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original-768x940.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original-10x12.jpg 10w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original-600x734.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/antanaszmuidzinavicius_original.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 245px) 100vw, 245px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Malarz pejza\u017cysta <strong>Antanas \u017dmuidzinavi\u010dius<\/strong>, kt\u00f3ry studiowa\u0142 w Warszawie i Pary\u017cu, w 1907 roku sta\u0142 si\u0119 przewodnicz\u0105cym nowo utworzonego Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych. Pe\u0142ni\u0142 t\u0119 funkcj\u0119 przez ca\u0142y okres istnienia towarzystwa. Gdy w 1908 roku wyjecha\u0142 doskonali\u0107 swoje umiej\u0119tno\u015bci do Monachium, a potem zbiera\u0107 fundusze dla towarzystwa do Ameryki, \u010ciurlionis zast\u0119powa\u0142 przewodnicz\u0105cego we wszystkich pracach organizacji. \u017dmuidzinavi\u010dius wspomina\u0142, jak na otwarcie I Wystawy Sztuki Litewskiej Konstantinas przyszed\u0142 w \u201eogromnym krawacie zawi\u0105zanym w szerok\u0105 kokard\u0119\u201d i jak pewna m\u0142oda panienka na widok jego obraz\u00f3w, na kt\u00f3rych \u201epodziemia mieszaj\u0105 si\u0119 z niebem\u201d, zapragn\u0119\u0142a zobaczy\u0107 samego malarza, kt\u00f3ry jej zdaniem najprawdopodobniej by\u0142 \u201eB\u00f3g wie do czego podobny\u201d. Autor obraz\u00f3w, kt\u00f3ry sta\u0142 w pobli\u017cu, pospieszy\u0142 z odpowiedzi\u0105: \u201eDroga Pani, on naprawd\u0119 jest straszny: podobny do smoka, kt\u00f3ry po\u017cera dziewczynki\u201d. \u017dmuidzinavi\u010dius, kt\u00f3ry lubi\u0142 koncerty, jeszcze d\u0142ugo wspomina\u0142 wra\u017cenie, jakie wywar\u0142a nim gra \u010ciurlionisa: \u201eGdy \u010ciurlionis zaczyna\u0142 gra\u0107, ko\u0144czy\u0142o si\u0119 \u017cycie na tym \u015bwiecie: artysta sam przeprowadza\u0142 si\u0119 i przenosi\u0142 swoich s\u0142uchaczy na inne, pi\u0119kniejsze \u015bwiaty marze\u0144 i mira\u017cy\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-737 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001-192x300.jpg\" alt=\"\" width=\"192\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001-192x300.jpg 192w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001-657x1024.jpg 657w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001-600x935.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/L.Antokolskis-1908-LL90-001.jpg 750w\" sizes=\"(max-width: 192px) 100vw, 192px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Po przeniesieniu si\u0119 do Wilna \u010ciurlionis utrzymywa\u0142 \u015bcis\u0142e kontakty z artystami nie tylko litewskiego pochodzenia. Jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych nawi\u0105zanych tu znajomo\u015bci by\u0142 malarz <strong>Lew (Leiba) Antokolski<\/strong>, niemal r\u00f3wie\u015bnik \u010ciurlionisa. Uko\u0144czy\u0142 on Wile\u0144sk\u0105 Szko\u0142\u0119 Rysunku, studiowa\u0142 u Ilji Riepina w Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Sankt Petersburgu, a po kr\u00f3tkim pobycie w Pary\u017cu, zamieszka\u0142 w Wilnie, gdzie w momencie spotkania \u010ciurlionisa ju\u017c od pi\u0119ciu lat kierowa\u0142 klasami rysunku przy wile\u0144skiej \u017bydowskiej Szkole Rzemie\u015blniczej. Utworzy\u0142o j\u0105 towarzystwo sztuki u\u017cytkowej, kt\u00f3re rok wcze\u015bniej nada\u0142o plac\u00f3wce imi\u0119 wujka Lwa \u2013 s\u0142awnego rze\u017abiarza Marka (Marducha) Antokolskiego. Po raz pierwszy wyobra\u017ania \u010ciurlionisa przyku\u0142a uwag\u0119 Antokolskiego podczas I Wystawy Sztuki Litewskiej. Jego symbolistyczne prace od razu wyda\u0142y mu si\u0119 \u201epe\u0142ne g\u0142\u0119bokiego znaczenia filozoficznego\u201d, a oryginalna interpretacja temat\u00f3w muzycznych by\u0142a jak \u201erozb\u0142yskuj\u0105cy o\u015blepiaj\u0105co meteor\u201d. P\u00f3\u017aniej \u010ciurlionis spotyka\u0142 si\u0119 z Lwem Antokolskim w sprawach organizacyjnych Wile\u0144skiego Towarzystwa Artystycznego. Znajomo\u015b\u0107 malarza z przedstawicielami petersburskiego Miru isskustwa bardzo pomog\u0142a \u010ciurlionisowi w nawi\u0105zaniu kontakt\u00f3w w \u00f3wczesnej stolicy carskiej Rosji. Po \u015bmierci Konstantinasa Antokolski wspomina\u0142, jak lubi\u0142 on kr\u0119te wile\u0144skie uliczki. \u201ePami\u0119tam pewien jesienny wiecz\u00f3r, gdy odwiedzi\u0142em jego male\u0144ki pokoik na ulicy Andriejewskiej, w kt\u00f3rym nie by\u0142o nic poza pianinem, stosem r\u0119kopis\u00f3w z nutami i suchymi jesiennymi ga\u0142\u0105zkami zawieszonymi na \u015bcianach.. By\u0142 tam sam jak palec, ze swoimi genialnymi pomys\u0142ami, d\u017awi\u0119ki jego muzyki zadziwia\u0142y swoj\u0105 rzewno\u015bci\u0105\u201d. W tym skromnym mieszkaniu ich rozmowy nierzadko przechodzi\u0142y w muzyk\u0119, kt\u00f3r\u0105 wygrywa\u0142y biegaj\u0105ce po klawiaturze pianina <em>Lippenberga<\/em> palce \u010ciurlionisa.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-738 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-257x300.jpg\" alt=\"\" width=\"257\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-257x300.jpg 257w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-877x1024.jpg 877w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-768x897.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-10x12.jpg 10w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001-600x701.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/I.-Truttnev-autoportr.-1901-LDM-JS70-001.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 257px) 100vw, 257px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">\u010ciurlionisa w jego pokoju odwiedza\u0142 r\u00f3wnie\u017c portrecista i malarz scen religijnych i ludowych utrzymanych w tradycji akademickiej <strong>Iwan Trutniew<\/strong>, kt\u00f3ry w\u00f3wczas by\u0142 ju\u017c osiemdziesi\u0119cioletnim staruszkiem. Po studiach w Moskwie, podr\u00f3\u017cach po wielkich miastach Francji, Niemiec, Belgii, Holandii i W\u0142och oraz po okresie pracy w Witebsku ju\u017c od czterech dekad prowadzi\u0142 on Wile\u0144sk\u0105 Szko\u0142\u0119 Rysunku. Zdoby\u0142 godno\u015b\u0107 akademika Akademii Sztuk Pi\u0119knych w Sankt Petersburgu oraz tytu\u0142y radcy stanu i rzeczywistego radcy stanu. Co prawda w\u015br\u00f3d prac Trutniewa znajdowa\u0142 si\u0119 projekt pomnika Michai\u0142a Murawjowa, jednak \u010ciurlionis m\u00f3g\u0142 tego nie wiedzie\u0107.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-739 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Ferdynandas-Ruszczycas-227x300.jpg\" alt=\"\" width=\"227\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Ferdynandas-Ruszczycas-227x300.jpg 227w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Ferdynandas-Ruszczycas-9x12.jpg 9w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Ferdynandas-Ruszczycas-600x794.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Ferdynandas-Ruszczycas.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 227px) 100vw, 227px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">W 1908 roku do Wilna przeprowadzi\u0142 si\u0119 <strong>Ferdynand Ruszczyc<\/strong>, kt\u00f3ry wcze\u015bniej uczy\u0142 \u010ciurlionisa malarstwa w warszawskiej Szkole Sztuk Pi\u0119knych i mia\u0142 na niego pewien wp\u0142yw. Obydwoje byli artystami tego samego pokolenia: daty ich urodzin dzieli\u0142o zaledwie pi\u0119\u0107 lat. Ruszczyca, kt\u00f3ry studiowa\u0142 w Sankt Petersburgu, podr\u00f3\u017cowa\u0142 po Monachium, Berlinie, Dre\u017anie, Pary\u017cu i Wiedniu, a rok przepracowa\u0142 w krakowskiej Akademii Sztuk Pi\u0119knych, Wilno poci\u0105ga\u0142o swoim mniej pretensjonalnym \u015brodowiskiem. W mie\u015bcie tym odby\u0142a si\u0119 te\u017c wczesna wystawa jego prac. Dom na Zarzeczu, w kt\u00f3rym zamieszka\u0142 Ruszczyc, by\u0142 stosunkowo niedaleko od wynajmowanego przez \u010ciurlionisa mieszkania, malarze spotykali si\u0119. Ruszczyc ogl\u0105da\u0142 Wystaw\u0119 Sztuki Litewskiej i m\u00f3wi\u0142 potem, \u017ce warte uwagi s\u0105 tylko obrazy \u010ciurlionisa. Podoba\u0142y mu si\u0119 Scherzo z <em>Sonaty<\/em> i cykl Zodiak, cho\u0107 uwa\u017ca\u0142, \u017ce w tw\u00f3rczo\u015bci malarza by\u0142o za du\u017co \u201ekabalistyki\u201d, a za ma\u0142o malarstwa.<\/p><p>Po \u015bmierci \u010ciurlionisa Ruszczyc ni\u00f3s\u0142 jego trumn\u0119 i wyg\u0142osi\u0142 przemow\u0119 nad jego grobem, w kt\u00f3rej m\u00f3wi\u0142 o g\u0142\u0119bokim wra\u017ceniu, jakie wywar\u0142a na nim osobowo\u015b\u0107 \u010ciurlionisa: \u201e\u017cegnamy cz\u0142owieka nieskazitelnej czysto\u015bci, towarzysza o szczytnych d\u0105\u017ceniach i zachowamy g\u0142\u0119boko w pami\u0119ci tragicznie zmar\u0142\u0105 pie\u015b\u0144...[...] Odszed\u0142 w za\u015bwiaty, o kt\u00f3rych sen snu\u0142 przez ca\u0142e swoje \u017cycie, tak kr\u00f3tkie. W t\u0119 dalek\u0105 krain\u0119, kt\u00f3rej nie znamy, lecz o kt\u00f3rej wiemy, \u017ce by\u0107 musi, bo j\u0105 w sobie odczuwamy, przerzuca\u0142 Czurlanis z naszego brzegu t\u0119czowe mosty d\u017awi\u0119k\u00f3w i barw. [\u2026] Dla drugich Czurlanis by\u0142 wyrazem tej dwoistej ojczyzny, sk\u0105d rodem artysta i cz\u0142owiek: jednej \u2013 wielkiej Ojczyzny Ducha, kt\u00f3ra bez r\u00f3\u017cnicy wiek\u00f3w i lud\u00f3w \u0142\u0105czy dusze w jeden wielki zesp\u00f3\u0142 pragnienia i drugiej \u2013 tej ziemi swojej, do kt\u00f3rej syn tej ziemi tuli si\u0119 z wielkim umi\u0142owaniem. [\u2026] Jest obraz jeden Czurlanisa, dobrze Wam znany. Z budz\u0105cego si\u0119 \u015bwiat\u0142a wy\u0142ania si\u0119 ptak i du\u017cym rozmachem swych skrzyde\u0142 okr\u0105\u017ca szczyty i leci w dal. To \u201eWie\u015b\u0107\u201c. Z tak\u0105 wie\u015bci\u0105 przyszed\u0142 Czurlanis. By\u0142 zwiastunem nowej, m\u0142odej sztuki, kt\u00f3rej nada\u0142 w\u0142asne pi\u0119tno odr\u0119bne. A ziemi swojej i rodakom swoim zwiastowa\u0142 Pi\u0119kno budz\u0105cej si\u0119 w nich wiosny\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-740 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury-225x300.jpg\" alt=\"\" width=\"225\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury-225x300.jpg 225w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury-768x1024.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury-9x12.jpg 9w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury-600x800.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Fleury.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 225px) 100vw, 225px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Inn\u0105 artystyczn\u0105 dusz\u0105 zwi\u0105zan\u0105 ze \u015brodowiskiem Wile\u0144skiego Towarzystwa Artystycznego by\u0142 <strong>Stanis\u0142aw Filibert Fleury<\/strong>. Po uko\u0144czeniu Wile\u0144skiej Szko\u0142y Rysunku i nauczywszy si\u0119 tajemnic rzemios\u0142a fotograficznego w pracowniach kilku znanych mistrz\u00f3w, postanowi\u0142 sam za\u0142o\u017cy\u0107 pracowni\u0119 fotograficzn\u0105. Lubi\u0142 nie tyko fotografowa\u0107 widoki Wilna, ale te\u017c malowa\u0142 pejza\u017ce tego miasta (p\u00f3\u017aniej jako jeden z pierwszych zacz\u0105\u0142 produkowa\u0107 tu zdj\u0119cia stereoskopowe) i stworzy\u0142 nieco ilustracji do ksi\u0105\u017cek. Kiedy \u010ciurlionis przyby\u0142 do Wilna, Fleury ju\u017c drugie dziesi\u0119ciolecie pracowa\u0142 w swoim studium na ulicy Wielkiej. Poniewa\u017c znajdowa\u0142o si\u0119 ono niedaleko wynajmowanego przez Konstantinasa mieszkania, pewnego czerwcowego poranka 1908 roku odwiedzi\u0142 on fotografa, aby zrobi\u0107 sobie zdj\u0119cie. Jego narzeczona Sofija Kymantait\u0117 opowiada\u0142a, \u017ce fotografi\u0119 wykonano po nocy, kt\u00f3r\u0105 obydwoje sp\u0119dzili na G\u00f3rze Giedymina: \u201eTego ranka po niemal bezsennej nocy, po transporcie pianina, wracaj\u0105c zm\u0119czony przypomnia\u0142 sobie, \u017ce obieca\u0142 zdj\u0119cie do pisma \u201e\u0160altinis\u201d. Wszed\u0142 do fotografa i wtedy zrobiono to zdj\u0119cie, kt\u00f3re wszyscy znaj\u0105 [\u2026] A jednak na tej fotografii co\u015b znikn\u0119\u0142o \u2013 nie ma tego pogodnego wyrazu na nieco szarej twarzy, nie ma tego ci\u0105g\u0142ego b\u0142ysku w oku. \u201eBy\u0142em tak zm\u0119czony, \u017ce nawet si\u0119 nie uczesa\u0142em\u201d - usprawiedliwia\u0142 si\u0119 [...] p\u00f3\u017aniej\u201d. Fotografi\u0119 mo\u017cecie Pa\u0144stwo zobaczy\u0107 na \u015bcianie tego pokoju.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-1163 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Antanas_Vileishis_cutd-195x300.jpg\" alt=\"\" width=\"195\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Antanas_Vileishis_cutd-195x300.jpg 195w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Antanas_Vileishis_cutd-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Antanas_Vileishis_cutd-600x922.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Antanas_Vileishis_cutd.jpg 644w\" sizes=\"(max-width: 195px) 100vw, 195px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">W komitecie organizacyjnym I Wystawy Sztuki Litewskiej pracowa\u0142 tak\u017ce <strong>Antanas Vilei\u0161is<\/strong>, kt\u00f3ry aktywnie uczestniczy\u0142 w dzia\u0142aniach Wielkiego Sejmu Litewskiego oraz Towarzystwa Naukowego. Maj\u0105c post\u0119powe przekonania lewicowe, lekarz ten szczerze troszczy\u0142 si\u0119 o zak\u0142adanie towarzystw dla spo\u0142ecznie pokrzywdzonych rodak\u00f3w i pracowa\u0142 w dumie miejskiej. By\u0142 tak\u017ce przewodnicz\u0105cym Litewskiego Towarzystwa Wzajemnej Pomocy, w pomieszczeniach kt\u00f3rego \u010ciurlionis prowadzi\u0142 pr\u00f3by ch\u00f3ru.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-741 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-178x300.jpg\" alt=\"\" width=\"178\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-178x300.jpg 178w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-607x1024.jpg 607w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-768x1296.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-7x12.jpg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz-592x999.jpg 592w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Liudas-Gira.-Vilnius-1915-m._is-Maironio-muz.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 178px) 100vw, 178px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Konstantinasa w jego mieszkaniu odwiedzi\u0142 te\u017c literat z Dzukii <strong>Liudas Gira<\/strong>, kt\u00f3ry pisa\u0142 poezje i wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z wieloma periodykami. Kompozytor poprosi\u0142 go o przet\u0142umaczenie z j\u0119zyka polskiego na litewski piosenki, do kt\u00f3rej tworzy\u0142 muzyk\u0119. Jego muzyczne improwizacje obudzi\u0142y w duszy dwudziestoczteroletniego m\u0142odzie\u0144ca \u0142a\u0144cuch romantycznych obraz\u00f3w: \u201eJego r\u0119ce jak pioruny wybija\u0142y akordy z ca\u0142ej klawiatury. [...] Ko\u0142ysa\u0142y si\u0119 melodie w piano i forte jak wiatr bujaj\u0105cy wierzcho\u0142kami dzukijskich sosen\u201d - tak opisa\u0142 utw\u00f3r, kt\u00f3ry, jak pami\u0119ta\u0142, kompozytor zatytu\u0142owa\u0142 Dzwony. Podczas tego spotkania kompozytor m\u00f3wi\u0142 o znaczeniu dysonans\u00f3w, kt\u00f3re mo\u017cna znale\u017a\u0107 r\u00f3wnie\u017c w litewskich piosenkach ludowych zwanych sutartin\u0117s. By\u0107 mo\u017ce dw\u00f3ch tw\u00f3rc\u00f3w najbardziej \u0142\u0105czy\u0142o zainteresowanie pie\u015bniami ludowymi i sztuk\u0105 ludow\u0105, poniewa\u017c kiedy \u010ciurlionis zacz\u0105\u0142 malowa\u0107 sonaty, pisarz ubolewa\u0142 nad wyborem takiej tematyki, pierwsze\u0144stwo przyznaj\u0105c \u201eba\u015bniom\u201d.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-742 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas-190x300.jpg\" alt=\"\" width=\"190\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas-190x300.jpg 190w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas-647x1024.jpg 647w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas-8x12.jpg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas-600x949.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/kipras-petrauskas.jpg 650w\" sizes=\"(max-width: 190px) 100vw, 190px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">\u010ciurlionisowi nieraz zdarza\u0142o si\u0119 \u0107wiczy\u0107 i koncertowa\u0107 z \u00f3wczesnym studentem klasy wokalnej Konserwatorium Muzycznego w Sankt Petersburgu <strong>Kiprasem Petrauskasem<\/strong>, kt\u00f3ry zas\u0142yn\u0105\u0142 przed litewsk\u0105 publik\u0105 jako wykonawca partii brata Biruty podczas premiery melodramatu Birut\u0117 (Biruta). Nie wiadomo, czy \u010ciurlionis zna\u0142 Mikasa Petrauskasa,  kompozytora muzyki do tego spektaklu zwanego pierwsz\u0105 litewsk\u0105 oper\u0105, ale na pewno widzia\u0142 si\u0119 z autorem libretta <strong>Gabrielisem Landsbergisem-\u017demkalnisem<\/strong>.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"size-medium wp-image-997 alignnone\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1-246x300.jpg\" alt=\"\" width=\"246\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1-246x300.jpg 246w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1-768x935.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1-10x12.jpg 10w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1-600x731.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/G.-Landsberg-Zemkaln-1.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 246px) 100vw, 246px\" \/><\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-743 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-186x300.jpg\" alt=\"\" width=\"186\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-186x300.jpg 186w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-635x1024.jpg 635w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-768x1239.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-7x12.jpg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene-600x968.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Piaseckaite-Slapeliene.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 186px) 100vw, 186px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">W kierowanym przez \u010ciurlionisa ch\u00f3rze \u015bpiewa\u0142a r\u00f3wnie\u017c wykonawczyni g\u0142\u00f3wnej roli w tej operze \u2013 <strong>Marija Piaseckait\u0117-\u0160lapelien\u0117<\/strong>. Pr\u00f3by odbywa\u0142y si\u0119 do\u015b\u0107 p\u00f3\u017ano \u2013 po dniu pracy, a Marija ju\u017c od ponad roku prowadzi\u0142a wtedy za\u0142o\u017con\u0105 przez siebie litewsk\u0105 ksi\u0119garni\u0119, jednocze\u015bnie wychowuj\u0105c pierworodn\u0105, ma\u0142oletni\u0105 c\u00f3rk\u0119, postanowi\u0142a wi\u0119c przerwa\u0107 karier\u0119 wokalistki. \u015apiewanie w ch\u00f3rze pomog\u0142o jej mimo to piel\u0119gnowa\u0107 swoje upodobanie. Nierzadko w ciemne zimowe wieczory \u010ciurlionisowi zdarza\u0142o si\u0119 odprowadza\u0107 ch\u00f3rzystk\u0119 do jej domu na ulicy Sarace\u0144skiej.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-744 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-188x300.jpeg\" alt=\"\" width=\"188\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-188x300.jpeg 188w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-641x1024.jpeg 641w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-768x1227.jpeg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-8x12.jpeg 8w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3-600x959.jpeg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/gimbutaite3.jpeg 900w\" sizes=\"(max-width: 188px) 100vw, 188px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">W przygotowaniach do II Wystawy Sztuki Litewskiej pomog\u0142y znacznie \u010ciurlionisowi wierne pomocnice towarzystwa \u2013 pochodz\u0105ce z litewskiej szlachty Sofija Gimbutait\u0117 i Marija Putvinskyt\u0117, kt\u00f3re zdoby\u0142y wykszta\u0142cenie stomatologiczne w Pary\u017cu. <strong>Sofija Gimbutait\u0117<\/strong> razem z \u010ciurlionisem wesz\u0142a do zarz\u0105du Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych, gdzie dba\u0142a o maj\u0105tek organizacji, a p\u00f3\u017aniej pe\u0142ni\u0142a funkcje sekretarki. Szczerze wierzy\u0142a ona, \u017ce koniecznym warunkiem istnienia \u017cycia kulturalnego ka\u017cdego narodu jest rozw\u00f3j sztuki i za\u0142o\u017cenie muzeum narodowego, wi\u0119c ze wszystkich si\u0142 przyczynia\u0142a si\u0119 do tego, aby to d\u0105\u017cenie zosta\u0142o zrealizowane. Sofija ofiarowa\u0142a du\u017c\u0105 sum\u0119 towarzystwu, co zapewni\u0142o jej do\u017cywotnie cz\u0142onkostwo. Siedzib\u0119 towarzystwa zarejestrowano w jej mieszkaniu na by\u0142ej ulicy Prieobra\u017censkiej. To tam dociera\u0142y listy i prace profesjonalnych i ludowych artyst\u00f3w zamierzaj\u0105cych wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w wystawach, stamt\u0105d Konstantinas nosi\u0142 je do oprawy, a potem do pomieszcze\u0144 wynaj\u0119tych na wystaw\u0119. Ubogim artystom nie tylko bezp\u0142atnie naprawia\u0142a z\u0119by, ale r\u00f3wnie\u017c pozwala\u0142a przenocowa\u0107 w swoim gabinecie i udziela\u0142a im bezzwrotnych \u201epo\u017cyczek\u201d. Z podobnych przys\u0142ug nieraz korzysta\u0142 te\u017c \u010ciurlionis. Zatrzyma\u0142 si\u0119 on u Gimbutait\u0117 jesieni\u0105 1907 roku, zanim znalaz\u0142 pok\u00f3j do wynaj\u0119cia na ulicy Andriejewskiej \u2013 w kt\u00f3rym si\u0119 obecnie Pa\u0144stwo znajduj\u0105. Nawet po wyprowadzce codziennie przychodzi\u0142 do tej troskliwej kobiety na obiad. Czasem, gdy by\u0142 zbyt zaj\u0119ty, przynosi\u0142a obiad arty\u015bcie do jego mieszkania: \u201ePanna Gimbut \u2013 dentystka, strasznie dobre stworzenie, przynios\u0142a mi dzisiaj barszcz i odgrza\u0142a na maszynce. Sto\u0142uj\u0119 si\u0119 u niej i zacz\u0119\u0142a mi z\u0119by leczy\u0107\u201d - przyznawa\u0142 si\u0119 Konstantinas. Nie mog\u0105c zrekompensowa\u0107 si\u0119 za obiady, \u010ciurlionis ofiarowa\u0142 Gimbutait\u0117 sw\u00f3j utrzymany w zielonkawej kolorystyce obraz Statek. Gimbutait\u0117 kupi\u0142a te\u017c pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego dyptyku Smutek. Przed \u015bmierci\u0105 \u2013 a zmar\u0142a w pa\u017adzierniku 1911 roku \u2013 obydwa obrazy zapisa\u0142a w testamencie Litewskiemu Towarzystwu Sztuk Pi\u0119knych.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-745 size-medium alignright\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene-181x300.jpg\" alt=\"\" width=\"181\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene-181x300.jpg 181w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene-618x1024.jpg 618w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene-7x12.jpg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene-600x993.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/Marija-Zmuidzinaviciene.jpg 700w\" sizes=\"(max-width: 181px) 100vw, 181px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Aktywi\u015bci z Towarzystwa Sztuki gromadzili si\u0119 tak\u017ce w mieszkaniu <strong>Mariji Putvinskyt\u0117<\/strong>. Przybywszy do Wilna latem 1906 roku, Marija otworzy\u0142a tu gabinet stomatologiczny i czynnie w\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 w prace przygotowawcze do I Wystawy Sztuki Litewskiej. Uczestniczy\u0142a w zebraniu za\u0142o\u017cycielskim Litewskiego Towarzystwa Sztuk Pi\u0119knych i p\u00f3\u017aniejszych zebraniach jego zarz\u0105du, pomaga\u0142a te\u017c wielu innym towarzystwom. Przyja\u017ani\u0142a si\u0119 blisko z Antanasem \u017dmuidzinavi\u010diusem, a kiedy ten wyjecha\u0142 zagranic\u0119, zast\u0119powa\u0142a w miar\u0119 mo\u017cliwo\u015bci przewodnicz\u0105cego i pomaga\u0142a Konstantinasowi w organizacji wystawy. Dy\u017curuj\u0105c na salach i przy kasach, zapami\u0119ta\u0142a, jak zwiedzaj\u0105cy reagowali na sztuk\u0119 symbolistyczn\u0105. By\u0142a \u015bwiadkiem, jak pewien rzekomy znawca sztuki, pokazuj\u0105c na obraz \u010ciurlionisa, zapyta\u0142 g\u0142o\u015bno: \u201eA to <strong>ja<\/strong>ki <strong>wa<\/strong>riat namalowa\u0142?\u201d, autor dzie\u0142a bez zmieszania odpowiedzia\u0142: \u201eA to ja\u201d, wywo\u0142uj\u0105c \u015bmiech otoczenia. Artysta napisa\u0142 w swoim li\u015bcie o Mariji, \u017ce \u201ejest entuzjastk\u0105, i grywa w bilard\u201d. Gdy z czasem ich znajomo\u015b\u0107 si\u0119 pog\u0142\u0119bi\u0142a, artysta do\u015bwiadczy\u0142 dobroci i hojno\u015bci jej charakteru. Kiedy musia\u0142 wyjecha\u0107 do Warszawy, aby wykona\u0107 litografi\u0119 plakat\u00f3w wystawy, to w\u0142a\u015bnie Marija zatroszczy\u0142a si\u0119 dla niego o bilet kolejowy.<\/p><p><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-746 size-medium alignleft\" src=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-184x300.jpg\" alt=\"\" width=\"184\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-184x300.jpg 184w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-629x1024.jpg 629w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-768x1250.jpg 768w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-7x12.jpg 7w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO-600x977.jpg 600w, https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/wp-content\/uploads\/2021\/05\/PuidienePleiryteO.jpg 800w\" sizes=\"(max-width: 184px) 100vw, 184px\" \/><\/p><p class=\" translation-block\">Z ogromn\u0105 uwag\u0105, a nawet egzaltacj\u0105 traktowa\u0142a \u010ciurlionisa dziennikarka i pisarka <strong>Ona Pleiryt\u0117<\/strong>, kt\u00f3ra wysz\u0142a za m\u0105\u017c za literata amatora Kazimierasa Puid\u0119. Obydwoje pracowali w redakcji gazety \u201eVilniaus \u017einios\u201d. Puida, kt\u00f3ry pomaga\u0142 przy organizacji I Wystawy Sztuki Litewskiej, przez pewien czas pe\u0142ni\u0142 nawet obowi\u0105zki redaktora odpowiedzialnego tej gazety. Jednak ma\u0142\u017ce\u0144stwo przechodzi\u0142o kryzys, wi\u0119c kobieta poszukiwa\u0142a bliskiej sobie duszy. Nierzadko pojawia\u0142a si\u0119 obok \u010ciurlionisa, a na motywach jego obraz\u00f3w tworzy\u0142a impresje pisarskie, kt\u00f3re publikowa\u0142a w prasie pod pseudonimem Vaidilut\u0117. W podzi\u0119kowaniu za uwag\u0119 malarz podarowa\u0142 jej obraz T\u0119sknota, kt\u00f3ry zagin\u0105\u0142 nieszcz\u0119\u015bliwie podczas wojny. Do\u015b\u0107 celnie opisa\u0142a ona artyst\u0119 i jego prace: \u201eObrazy \u010ciurlionisa s\u0105 niezwyk\u0142e. [...]. Odwiedzi\u0142am wiele europejskich muze\u00f3w, ale niczego podobnego jeszcze nie zdarzy\u0142o mi si\u0119 widzie\u0107. [\u2026] Niezwyk\u0142y jest te\u017c sam \u010ciurlionis \u2013 to jeden z tych ludzi, kt\u00f3rzy przyci\u0105gaj\u0105 spojrzenia wszystkich ludzi i zmuszaj\u0105 do tego, aby ich zauwa\u017cy\u0107, ale jednocze\u015bnie kr\u0119puj\u0105 swoj\u0105 wyj\u0105tkow\u0105, g\u0142\u0119bok\u0105 konstrukcj\u0105. \u015aredniego wieku i wzrostu, o wyra\u017anym, nawet ostro zakre\u015blony profilu; raczej nie\u0142adny i ponury. Ale wielkie, g\u0142\u0119boko spogl\u0105daj\u0105ce oczy, spokojny, ale wyra\u017any cie\u0144 smutku i niezwyk\u0142a inteligencja wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 go spo\u015br\u00f3d wszystkich innych\u201d.<\/p><p>\u201eTo i wszyscy ci, z kt\u00f3rymi \u017cyj\u0119, tzw. osoby komedii czy dramatu, w kt\u00f3rym mam wzi\u0105\u0107 czynny udzia\u0142\u201d - przedstawi\u0142 \u017cartobliwie \u010ciurlionis poznanych w Wilnie ludzi.<\/p>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>1. \u012e\u017dANGA. \u010cIURLIONIO NAMAI VILNIUJE \u010ciurlionio namai gyvuoja tame pa\u010diame name, kuriame, apsisprend\u0119s apsigyventi Vilniuje, kambar\u012f 1907 met\u0173 ruden\u012f i\u0161sinuomojo Mikalojus Konstantinas \u010ciurlionis. skaityti daugiau&#8230; \u012esitraukdamas \u012f lietuvi\u0161k\u0105j\u012f kult\u016bros s\u0105j\u016bd\u012f, \u010ciurlionis, jau brandus ir sulauk\u0119s pripa\u017einimo tapytojas ir kompozitorius, o taip pat novatori\u0161kai pasaul\u012f matantis menininkas, labai ai\u0161kiai parod\u0117, kad jis priklauso tai k\u016br\u0117j\u0173 kategorijai, [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/27"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=27"}],"version-history":[{"count":912,"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/27\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1300,"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/27\/revisions\/1300"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gidas.mkcnamai.lt\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}